ข้ามไปยังเนื้อหาหลัก
SUWANVARA LAWFIRM
บริษัท สุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม จำกัด
SUWANVARA LAWFIRM
SUWANVARA LAWFIRM
บริษัท สุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม จำกัด
คู่มือกฎหมายมรดก

เงินประกันชีวิต กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ และเงินฝากเมื่อเสียชีวิต ใครมีสิทธิรับต่างกันอย่างไร

เงินประกันชีวิต เงินกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ เงินประกันสังคม และเงินฝากธนาคารของผู้ตาย ไม่ได้เข้ากองมรดกเหมือนกันทุกก้อน ดูว่าแต่ละก้อนใครมีสิทธิรับ ตรวจผู้รับประโยชน์และกรมธรรม์อย่างไร และเอกสารที่ธนาคารหรือผู้จัดการกองทุนมักขอ

สำนักงานกฎหมายสุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม— ทีมคดีครอบครัวและมรดก21 พฤศจิกายน 256912 นาที
เงินประกันชีวิต กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ และเงินฝากเมื่อเสียชีวิต ใครมีสิทธิรับต่างกันอย่างไร

คำตอบหลัก

เมื่อมีคนเสียชีวิต เงินของเขาไม่ได้เข้ากองมรดกเหมือนกันทุกก้อน เงินแต่ละประเภทมีผู้จ่ายและกติกาของตัวเอง จึงต้องตรวจทีละก้อนว่าใครมีสิทธิรับ และต้องใช้เอกสารอะไร

  • เงินฝากธนาคารในชื่อผู้ตายคนเดียว โดยทั่วไปเป็นทรัพย์สินของผู้ตาย จึงเป็นส่วนหนึ่งของกองมรดก ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1600 ซึ่งวางว่ากองมรดกได้แก่ทรัพย์สินทุกชนิดของผู้ตาย รวมสิทธิ หน้าที่ และความรับผิด เว้นแต่เป็นการเฉพาะตัวของผู้ตายโดยแท้ ธนาคารมักขอเอกสารแสดงสิทธิก่อนจ่าย
  • เงินประกันชีวิต ดูที่ผู้รับประโยชน์ในกรมธรรม์ มาตรา 897 แยกไว้สองกรณี คือกำหนดให้จ่ายแก่ "ทายาททั้งหลาย" โดยไม่เจาะจงชื่อ เงินก้อนนั้นเป็นส่วนหนึ่งของกองมรดก กับกำหนดให้จ่ายแก่บุคคลใดโดยเฉพาะ ซึ่งเฉพาะเบี้ยประกันที่ส่งไปแล้วเท่านั้นที่เป็นส่วนหนึ่งของกองมรดกที่เจ้าหนี้เรียกได้
  • เงินกองทุนสำรองเลี้ยงชีพและเงินจากประกันสังคม จ่ายตามกติกาของกองทุนหรือหน่วยงานนั้น ไม่ใช่ให้ทายาทตกลงกันเองหรือให้ธนาคารตัดสิน

คำถามที่ควรถามก่อนคือ "เงินก้อนนี้ใครเป็นผู้จ่าย และเขาให้ใครเป็นผู้รับตามเอกสาร" ไม่ใช่ "ใครเป็นญาติสนิทที่สุด" ส่วนเรื่องว่าใครเป็นทายาท พินัยกรรม และการตั้งผู้จัดการมรดก ดูในคู่มือมรดกและการจัดการมรดก บทความนี้ไม่เล่าซ้ำ

บทความนี้เหมาะกับใคร

  • ยังมีชีวิตอยู่และวางแผน อ่านหัวข้อ 2, 3, 4 และ 8 เพื่อดูว่าควรทบทวนผู้รับประโยชน์ในกรมธรรม์และกองทุนตอนนี้อย่างไร
  • เพิ่งเสียชีวิต อ่านหัวข้อ 1, 5, 6 และ 7 แล้วใช้รายการตรวจสอบในหัวข้อ 8 รวบรวมเอกสารและติดต่อผู้จ่ายเงินแต่ละราย
  • มีผู้จัดการมรดกหรือข้อพิพาทแล้ว อ่านหัวข้อ 3, 6, 7 และ 9 อย่าเซ็นรับเงินหรือเซ็นหนังสือยินยอมก่อนปรึกษาทนาย

ข้อมูล ณ วันที่ 21 พฤศจิกายน 2569 เงื่อนไขของกรมธรรม์ กองทุน และประกันสังคมเปลี่ยนได้ ให้ตรวจกับผู้จ่ายเงินโดยตรงเสมอ

1. เงินแต่ละประเภทต่างกันตรงไหน

เงินใครเป็นผู้จ่ายสิ่งที่ตัดสินว่าใครได้เอกสารเริ่มต้นที่มักต้องดู
เงินฝากธนาคารในชื่อผู้ตายธนาคารเป็นส่วนของกองมรดก ผู้มีอำนาจรับคือผู้จัดการมรดก หรือทายาทตามเอกสารที่ธนาคารกำหนดมรณบัตร สมุดบัญชี เอกสารผู้จัดการมรดกหรือทายาท
เงินประกันชีวิตบริษัทประกันผู้รับประโยชน์ที่ระบุในกรมธรรม์ (มาตรา 889, 897)กรมธรรม์ ใบคำขอ มรณบัตร
เงินกองทุนสำรองเลี้ยงชีพผู้จัดการกองทุนผู้รับประโยชน์ที่สมาชิกระบุ และข้อบังคับกองทุนแบบแสดงผู้รับประโยชน์ เอกสารสมาชิก มรณบัตร
เงินจากประกันสังคมสำนักงานประกันสังคมกฎหมายประกันสังคมและประกาศของ สปส.เอกสารตามที่ สปส. กำหนด ดู sso.go.th
เงินค้างจ่ายจากนายจ้างนายจ้างมักเป็นส่วนของกองมรดกดูบทความสำหรับ HR

ตารางนี้ใช้จัดลำดับการตรวจ ไม่ใช่คำตอบสุดท้ายของทุกกรณี เพราะข้อความในกรมธรรม์ ข้อบังคับกองทุน และข้อตกลงเปิดบัญชีเป็นตัวกำหนดรายละเอียดจริง

2. เงินประกันชีวิตเป็นมรดกหรือไม่

มาตรา 889 วางหลักว่าในสัญญาประกันชีวิต การใช้จำนวนเงินอาศัยความทรงชีพหรือมรณะของบุคคลคนหนึ่ง ส่วนคำตอบว่าเงินก้อนนั้นอยู่ฝั่งกองมรดกหรือไม่ อยู่ที่มาตรา 897 ซึ่งอ่านได้เป็นสองกรณี

กรมธรรม์ระบุว่าจ่ายให้สิ่งที่มาตรา 897 บอก
ทายาททั้งหลายของผู้เอาประกัน โดยไม่ระบุชื่อใครโดยเฉพาะจำนวนเงินที่จะจ่ายเป็นส่วนหนึ่งของกองมรดกของผู้เอาประกันภัย และเจ้าหนี้เอาใช้หนี้ได้
บุคคลใดบุคคลหนึ่งโดยเฉพาะเจาะจงเฉพาะเบี้ยประกันที่ผู้เอาประกันส่งไปแล้วเท่านั้นที่เป็นส่วนหนึ่งของกองมรดกที่เจ้าหนี้เอาใช้หนี้ได้

สรุปเท่าที่ข้อความมาตรานี้บอก มาตรานี้ไม่ได้ตอบทุกคำถามเรื่องประกัน เช่น ผู้รับประโยชน์เสียชีวิตก่อนผู้เอาประกัน ผู้รับประโยชน์ถูกเปลี่ยนภายหลัง หรือกรมธรรม์ระบุชื่อไว้ไม่ชัด กรณีเหล่านี้ให้อ่านกรมธรรม์ ใบคำขอ ใบเปลี่ยนผู้รับประโยชน์ และสอบถามบริษัทประกันเป็นหนังสือ ถ้ายังไม่ชัดให้ทนายตรวจ

สิ่งที่ควรเตรียมคือ ต้นฉบับหรือสำเนากรมธรรม์ทุกฉบับ รวมประกันกลุ่มจากที่ทำงาน ประกันที่ผูกกับสินเชื่อบ้านหรือรถ และประกันที่ซื้อผ่านธนาคาร เพราะบางฉบับเจ้าตัวอาจไม่เคยบอกครอบครัว

3. กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ: ผู้รับประโยชน์ที่สมาชิกระบุไว้

กฎหมายกองทุนสำรองเลี้ยงชีพให้สมาชิกระบุผู้รับประโยชน์ไว้ล่วงหน้าได้ เมื่อสมาชิกเสียชีวิต กองทุนมักดูแบบแสดงผู้รับประโยชน์ที่สมาชิกยื่นไว้ แล้วจ่ายตามข้อบังคับของกองทุน บทความนี้ไม่ระบุเลขมาตราของกฎหมายกองทุน เพราะรายละเอียดจริงอยู่ที่ข้อบังคับและหลักเกณฑ์ของกองทุนนั้น

สิ่งที่ควรทำ:

  • ขอสำเนาแบบแสดงผู้รับประโยชน์จากฝ่ายบุคคลหรือผู้จัดการกองทุน
  • อ่านข้อบังคับกองทุนในส่วนที่ว่าด้วยการสิ้นสุดสมาชิกภาพเพราะความตาย
  • ถามผู้จัดการกองทุนว่า ถ้าไม่ได้ระบุผู้รับประโยชน์ไว้ หรือผู้ที่ระบุเสียชีวิตไปแล้ว ต้องส่งเอกสารอะไร
  • ถ้ากำลังวางแผนอยู่ ตรวจแบบแสดงผู้รับประโยชน์ของตัวเอง โดยเฉพาะหลังแต่งงาน หย่า หรือมีบุตร

อย่าโอนเงินกองทุนเข้าบัญชีบริษัทหรือบัญชีส่วนตัวของญาติคนใดคนหนึ่งเพื่อ "รับแทน" และอย่าสรุปว่าเงินก้อนนี้เป็นของกองมรดกหรือไม่ จนกว่าจะอ่านข้อบังคับและเอกสารจริง

4. ประกันสังคม: จ่ายตามกติกาของ สปส.

สิทธิประโยชน์เมื่อผู้ประกันตนเสียชีวิต และผู้ที่มีสิทธิรับ เป็นไปตามกฎหมายประกันสังคมและประกาศของสำนักงานประกันสังคม บทความนี้ไม่ระบุเลขมาตราและตัวเลข เพราะเงื่อนไขและจำนวนเงินเปลี่ยนได้ ให้ตรวจที่ sso.go.th หรือสอบถามสำนักงานประกันสังคมที่ผู้ตายสังกัด

ผู้ที่ติดต่อ สปส. ควรเตรียมมรณบัตร บัตรประชาชนของผู้ตายและของผู้ยื่น และเอกสารแสดงความสัมพันธ์ ตามรายการที่ สปส. แจ้ง ถ้าผู้ตายเป็นลูกจ้าง นายจ้างมักช่วยออกหนังสือรับรองการทำงานได้ ส่วนการเสียชีวิตที่เกี่ยวกับการทำงานอาจมีสิทธิแยกต่างหาก ควรแจ้ง สปส. โดยเร็ว

5. เงินฝากธนาคารของผู้ตายถอนได้เมื่อไร

เงินฝากในบัญชีที่เป็นชื่อผู้ตายคนเดียวเป็นทรัพย์สินของผู้ตาย จึงเป็นส่วนหนึ่งของกองมรดกตามมาตรา 1600 ญาติจึงไม่ควรถอนเงินจากบัญชีนั้นเองด้วยบัตรหรือรหัสของผู้ตาย เพราะอาจเกิดปัญหากับทายาทคนอื่นและกับธนาคาร

ในทางปฏิบัติ ธนาคารมักขอเอกสารบางอย่างก่อนจ่ายเงินฝากของผู้ตาย เช่น มรณบัตร เอกสารแสดงตัวผู้ขอรับ และเอกสารแสดงสิทธิ เช่น หนังสือแต่งตั้งผู้จัดการมรดกจากศาล หรือเอกสารของทายาท แต่ แต่ละธนาคารกำหนดเอกสารและเงื่อนไขของตนเอง ยอดเงินและสาขาที่ดูแลก็อาจมีผล ให้โทรหรือไปสอบถามสาขาที่ผู้ตายมีบัญชี แล้วจดรายการเอกสารเป็นลายลักษณ์อักษร

เรื่องที่ควรแยกให้ชัด:

  • บัญชีร่วมหรือบัญชีที่ผู้อื่นมีชื่อ ผลขึ้นอยู่กับข้อตกลงเปิดบัญชีและข้อเท็จจริงว่าเงินเป็นของใคร ไม่ควรสรุปจากชื่อในสมุดบัญชีอย่างเดียว
  • ถ้าธนาคารขอหนังสือแต่งตั้งผู้จัดการมรดก ดูคำร้องขอตั้งผู้จัดการมรดก ว่าต้องยื่นอะไรและใช้เวลาอย่างไร
  • ผู้ตายมีหนี้ตามคำพิพากษา หรือเจ้าหนี้ต้องการเรียกจากกองมรดก ดูเจ้าหนี้ตามคำพิพากษาเมื่อลูกหนี้ตาย ส่วนการที่เจ้าหนี้ยึดหรืออายัดเงินฝากของลูกหนี้ที่ยังมีชีวิต อ่านในอายัดเงินฝากลูกหนี้

6. ไม่มีใครระบุผู้รับ หรือผู้รับประโยชน์เสียชีวิตไปแล้ว

กรณีเหล่านี้ไม่มีคำตอบเดียวสำหรับทุกก้อน เพราะแต่ละก้อนมีกติกาต่างกัน

  • ประกันชีวิต กรมธรรม์อาจระบุผู้รับประโยชน์ลำดับถัดไป หรือมีเงื่อนไขเรื่องผู้รับที่เสียชีวิตก่อน ให้อ่านกรมธรรม์และถามบริษัทประกันเป็นหนังสือ ถ้ากรมธรรม์ระบุจ่ายแก่ทายาททั้งหลายโดยไม่เจาะจงชื่อ มาตรา 897 ให้ถือเป็นส่วนของกองมรดก
  • กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ ข้อบังคับกองทุนมักกำหนดว่าถ้าไม่มีผู้รับประโยชน์ที่ระบุไว้ จะจ่ายอย่างไร ให้ขอข้อบังคับและถามผู้จัดการกองทุน
  • ประกันสังคม ผู้มีสิทธิกำหนดโดยกฎหมายและประกาศ ให้สอบถาม สปส.
  • เงินฝาก เป็นส่วนของกองมรดกอยู่แล้ว ถ้าทายาทหลายคนเห็นไม่ตรงกัน มักต้องมีผู้จัดการมรดกหรือข้อตกลงที่ทายาทลงชื่อ

ถ้าผู้จ่ายเงินแจ้งว่าต้องมีหนังสือแต่งตั้งผู้จัดการมรดกหรือคำสั่งศาล อย่าพยายามหาทางอื่นที่ขัดกับเงื่อนไขนั้น เพราะอาจต้องคืนเงินภายหลัง

7. เมื่อมีหนี้ ทายาทหลายคน หรือญาติเห็นต่าง

  • เจ้าหนี้ของผู้ตาย ประกันชีวิตที่ระบุผู้รับเฉพาะเจาะจงไม่ได้เข้ากองมรดกทั้งก้อน ตามมาตรา 897 มีเพียงเบี้ยที่ส่งไปแล้วที่เจ้าหนี้เรียกได้ ส่วนเงินฝากเป็นส่วนของกองมรดกที่รับผิดต่อหนี้ของผู้ตายตามมาตรา 1600 สำหรับกองทุนและประกันสังคม ยังสรุปไม่ได้ในบทความนี้ ให้ทนายตรวจเป็นรายกรณี
  • ผู้รับประโยชน์ไม่ใช่ทายาทโดยธรรม เช่น ผู้รับประโยชน์เป็นคนรู้จักหรือเพื่อน การเป็นผู้รับประโยชน์ในกรมธรรม์ไม่ได้ขึ้นกับว่าเป็นทายาทหรือไม่ ผลต่อสิทธิของทายาทคนอื่นต้องตรวจเป็นรายกรณี
  • ทายาทหลายคน ถ้าเงินก้อนใดเป็นส่วนของกองมรดก ผู้รับที่ถูกต้องคือผู้จัดการมรดกหรือทายาทตามเอกสาร และการแบ่งเป็นไปตามกฎหมายหรือพินัยกรรม
  • ญาติคนหนึ่งออกค่าจัดการศพไปก่อน ถ้าต้องการขอคืนจากกองมรดก ดูคืนค่าจัดการศพจากกองมรดก

อย่าเซ็นหนังสือรับเงิน หนังสือสละสิทธิ หรือหนังสือยินยอมให้ผู้อื่นรับเงิน ก่อนอ่านและเข้าใจเอกสารนั้น

8. ตรวจเงินแต่ละก้อนทีละขั้น

  1. ตั้งตารางหนึ่งแผ่น หนึ่งแถวต่อเงินหนึ่งก้อน
  2. ระบุผู้จ่ายเงิน (ธนาคาร บริษัทประกัน ผู้จัดการกองทุน สปส. นายจ้าง)
  3. ขอรายการเอกสารที่ผู้จ่ายต้องการเป็นลายลักษณ์อักษร
  4. หาเอกสารที่ระบุผู้รับประโยชน์ (กรมธรรม์ แบบแสดงผู้รับประโยชน์ ข้อตกลงเปิดบัญชี)
  5. แยกว่าก้อนใดเป็นส่วนของกองมรดก และก้อนใดจ่ายตามผู้รับประโยชน์
  6. ถ้าต้องมีผู้จัดการมรดก ให้เริ่มดำเนินการตั้งก่อน
  7. เก็บหลักฐานการติดต่อและการรับเงินทุกครั้ง

9. เอกสารที่ควรรวบรวม

  • มรณบัตร และสำเนาบัตรประชาชนกับทะเบียนบ้านของผู้ตาย
  • เอกสารแสดงสถานะทายาท เช่น ทะเบียนสมรส สูติบัตร หรือพินัยกรรม (ถ้ามี)
  • กรมธรรม์ประกันชีวิตทุกฉบับ ใบคำขอ และใบเปลี่ยนผู้รับประโยชน์
  • แบบแสดงผู้รับประโยชน์และเอกสารสมาชิกของกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ
  • สมุดบัญชีหรือรายการเดินบัญชีของผู้ตาย และรายการเอกสารที่แต่ละธนาคารแจ้ง
  • เอกสารจากนายจ้างและสำนักงานประกันสังคม
  • หนังสือแต่งตั้งผู้จัดการมรดก หรือเอกสารคำร้อง ถ้ามีการยื่นแล้ว
  • ตารางสรุปเงินแต่ละก้อน ผู้จ่าย และเอกสารที่ขอ

ตัวอย่างสมมติ: เงินสามก้อนสามผู้รับ

ตัวอย่างสมมติ (ไม่ใช่เรื่องจริง ตัวเลขเป็นเพียงภาพประกอบ) นายเอเสียชีวิตกะทันหัน มีภรรยาและบุตรสองคน ครอบครัวพบว่ามีเงินสามก้อน คือเงินฝากธนาคารในชื่อนายเอคนเดียว 400,000 บาท กรมธรรม์ประกันชีวิตที่ระบุภรรยาเป็นผู้รับประโยชน์ และเงินกองทุนสำรองเลี้ยงชีพที่นายเอยื่นแบบระบุบุตรสองคนเป็นผู้รับประโยชน์ไว้

ครอบครัวทำตารางตามหัวข้อ 8 สาขาธนาคารแจ้งว่าต้องมีเอกสารแสดงสิทธิก่อนจ่ายเงินฝาก จึงยื่นคำร้องขอตั้งผู้จัดการมรดก ส่วนบริษัทประกันขอกรมธรรม์และเอกสารของภรรยา ผู้จัดการกองทุนขอแบบแสดงผู้รับประโยชน์และเอกสารของบุตร ทั้งสามก้อนมีผู้รับต่างกันและไปคนละทาง บุตรคนโตเข้าใจว่าเงินทั้งหมดต้องแบ่งเท่ากันสามฝ่าย แต่เมื่ออ่านเอกสารแล้วจึงรู้ว่าเงินแต่ละก้อนมีกติกาของตัวเอง

ทนายช่วยตรวจเอกสารและตอบข้อสงสัยของบุตรคนโต โดยไม่ตัดสินแทนบริษัทประกันหรือผู้จัดการกองทุน ถ้านายเอมีหนี้ค้างอยู่ สิทธิของเจ้าหนี้ในแต่ละก้อนยังต้องตรวจแยกกัน

บทเรียนคือ แยกเงินเป็นก้อน ตรวจผู้จ่ายและเอกสารของแต่ละก้อน อย่ารวมทุกอย่างเป็นกองมรดกเดียวโดยอัตโนมัติ

อย่าเข้าใจผิด

  • "เงินของผู้ตายทุกบาทเป็นมรดก" ไม่เสมอไป เงินฝากในชื่อผู้ตายเป็นส่วนของกองมรดกตามมาตรา 1600 แต่เงินประกันชีวิตที่ระบุผู้รับเฉพาะเจาะจง กองทุนที่มีผู้รับประโยชน์ และเงินจากประกันสังคม มีกติกาของตัวเอง
  • "ถ้าเป็นผู้รับประโยชน์ประกัน ทายาทคนอื่นไม่เกี่ยวเลย" มาตรา 897 บอกว่ากรณีระบุผู้รับเฉพาะเจาะจง เฉพาะเบี้ยที่ส่งไปแล้วเป็นส่วนของกองมรดกที่เจ้าหนี้เรียกได้ แต่เรื่องผลต่อทายาทด้วยกันและกรณีที่กรมธรรม์ไม่ชัดต้องตรวจเป็นรายกรณี
  • "ประกันชีวิตระบุทายาทกว้าง ๆ ก็เหมือนระบุชื่อ" ไม่เหมือน มาตรา 897 แยกกรณีจ่ายแก่ทายาททั้งหลายโดยไม่ระบุชื่อ ซึ่งเงินเป็นส่วนของกองมรดก
  • "ธนาคารต้องจ่ายให้ญาติที่ถือสมุดบัญชีและบัตร" ธนาคารมักขอเอกสารแสดงสิทธิก่อน และการใช้บัตรของผู้ตายถอนเงินเองอาจก่อปัญหา เอกสารที่ขอแตกต่างกันตามธนาคาร
  • "กองทุนสำรองเลี้ยงชีพจ่ายให้ทายาทเสมอ" กองทุนมักดูผู้รับประโยชน์ที่สมาชิกระบุและข้อบังคับของกองทุน ให้ตรวจแบบแสดงผู้รับประโยชน์และถามผู้จัดการกองทุน
  • "ประกันสังคมจ่ายให้ผู้ที่เราตกลงกันเอง" ผู้มีสิทธิและเงื่อนไขเป็นไปตามกฎหมายและประกาศของ สปส. ตรวจที่ sso.go.th

อ่านเพิ่มเติม

เงินของผู้ตายมีหลายก้อน แต่ละก้อนมีผู้จ่าย ผู้รับ และเอกสารของตัวเอง ให้ตรวจทีละก้อนก่อนรับเงิน เซ็นเอกสาร หรือตกลงกันในครอบครัว

เราช่วยทายาทอ่านกรมธรรม์และเอกสารกองทุน ตรวจว่าเงินก้อนใดเป็นส่วนของกองมรดก ยื่นคำร้องตั้งผู้จัดการมรดกเมื่อธนาคารต้องการ และตอบทายาทที่เห็นไม่ตรงกัน เราไม่ใช่บริษัทประกัน ผู้จัดการกองทุน หรือสำนักงานประกันสังคม จึงตัดสินแทนหน่วยงานเหล่านั้นไม่ได้ และไม่รับรองผลลัพธ์ ค่าบริการขึ้นอยู่กับขั้นของเรื่องและงานที่ต้องทำ ส่งเอกสารให้เราดูก่อน เราจะแจ้งขอบเขตงานและค่าบริการเป็นลายลักษณ์อักษรก่อนเริ่มงาน โทร 092-254-2045 หรือ ส่งรายละเอียดให้เรา ดูเพิ่มเติมที่ บริการด้านมรดก


คู่มือนี้เผยแพร่โดย สำนักงานกฎหมายสุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม — สำนักงานกฎหมายในจังหวัดขอนแก่น ก่อตั้งเมื่อปี 1986 เป็นข้อมูลทั่วไปเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องใดเรื่องหนึ่งโดยเฉพาะ

คำถามที่พบบ่อย

เงินประกันชีวิตที่ผู้ตายทำไว้ถือเป็นมรดกหรือไม่+

ขึ้นอยู่กับว่ากรมธรรม์ระบุผู้รับประโยชน์อย่างไร มาตรา 897 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ วางว่าถ้ากำหนดให้จ่ายแก่ทายาททั้งหลายโดยไม่ระบุชื่อใครโดยเฉพาะ เงินก้อนนั้นเป็นส่วนหนึ่งของกองมรดกที่เจ้าหนี้เรียกมาชำระหนี้ได้ ถ้ากำหนดให้จ่ายแก่บุคคลใดบุคคลหนึ่งโดยเฉพาะ เฉพาะเบี้ยประกันที่ส่งไปแล้วเท่านั้นที่เป็นส่วนหนึ่งของกองมรดกที่เจ้าหนี้เรียกได้ ให้เปิดกรมธรรม์และใบคำขอดูว่าเขียนว่าอย่างไร

เงินฝากในบัญชีธนาคารของผู้ตายเป็นมรดกหรือไม่+

เงินฝากในบัญชีที่เป็นชื่อของผู้ตายคนเดียวมักเป็นทรัพย์สินของผู้ตาย จึงเป็นส่วนหนึ่งของกองมรดกตามมาตรา 1600 ธนาคารมักไม่จ่ายให้ญาติทันที โดยมักขอเอกสารแสดงสิทธิ เช่น หนังสือแต่งตั้งผู้จัดการมรดกหรือเอกสารของทายาท เอกสารที่ขอไม่เหมือนกันทุกธนาคาร ให้สอบถามสาขาที่ผู้ตายมีบัญชี ส่วนบัญชีร่วมหรือบัญชีที่ผู้อื่นมีชื่อต้องดูข้อตกลงเปิดบัญชีและข้อเท็จจริงเป็นรายกรณี

เงินกองทุนสำรองเลี้ยงชีพของผู้ตายตกแก่ใคร+

กองทุนสำรองเลี้ยงชีพให้สมาชิกระบุผู้รับประโยชน์ไว้ได้ ควรตรวจแบบแสดงผู้รับประโยชน์ที่ผู้ตายยื่นไว้กับกองทุน และข้อบังคับหรือหลักเกณฑ์ของผู้จัดการกองทุนนั้นว่ากรณีมีผู้รับประโยชน์ และกรณีไม่ได้ระบุไว้ จ่ายอย่างไร บทความนี้ไม่ระบุเลขมาตราของกฎหมายกองทุน เพราะรายละเอียดต้องดูตามกองทุนและข้อบังคับที่ใช้จริง

ผู้ตายไม่ได้ระบุผู้รับประโยชน์ไว้เลย จะเป็นอย่างไร+

ผลขึ้นอยู่กับประเภทของเงินและเงื่อนไขของกรมธรรม์หรือข้อบังคับกองทุน บริษัทประกันหรือผู้จัดการกองทุนอาจให้ส่งเอกสารแสดงสิทธิของทายาท หรือหนังสือแต่งตั้งผู้จัดการมรดก อย่าสรุปเองว่าจะจ่ายให้ใคร ให้ถามผู้จ่ายเงินว่าต้องใช้เอกสารอะไรก่อน และถ้ามีทายาทหลายคนเห็นไม่ตรงกัน ควรปรึกษาทนายก่อนเซ็นรับเงินหรือเซ็นหนังสือใด ๆ

ผู้ตายมีหนี้ เจ้าหนี้เรียกเงินประกันชีวิตและกองทุนจากผู้รับประโยชน์ได้หรือไม่+

ตอบแยกตามก้อน สำหรับประกันชีวิต มาตรา 897 บอกว่ากรณีระบุผู้รับเฉพาะเจาะจง เจ้าหนี้เรียกได้เฉพาะส่วนเบี้ยประกันที่ส่งไปแล้ว ไม่ใช่ทั้งจำนวนเงินเอาประกัน ส่วนเงินฝากเป็นส่วนของกองมรดกซึ่งรับผิดต่อหนี้ของผู้ตาย สำหรับกองทุนและประกันสังคม บทความนี้ไม่สรุปว่าเจ้าหนี้เรียกได้หรือไม่ ให้ปรึกษาทนายเป็นรายกรณี

ควรเริ่มจากเอกสารอะไรเมื่อต้องตามเงินหลายก้อนของผู้ตาย+

เริ่มจากมรณบัตร ทะเบียนบ้านและบัตรประชาชนของผู้ตาย แล้วรวบรวมกรมธรรม์ สมุดบัญชีหรือรายการเดินบัญชี เอกสารสมาชิกกองทุน และหนังสือแจ้งจากนายจ้างหรือสำนักงานประกันสังคม จดผู้จ่ายเงินแต่ละรายและเอกสารที่เขาขอไว้ในตารางเดียว เพราะแต่ละหน่วยงานขอเอกสารไม่เหมือนกัน

Lawyer-client handshake symbolizing trust at Suwanvara Law Firm

พร้อมรับฟังเรื่องของคุณ

ปรึกษาเบื้องต้นกับทนายความผู้เชี่ยวชาญของเรา