คำตอบหลัก
การไกล่เกลี่ยหนี้บัตรเครดิตที่ศาลทำได้สามจังหวะ คือก่อนฟ้อง ระหว่างคดี และหลังมีคำพิพากษา สิ่งที่ลูกหนี้ต้องรู้คือ ข้อตกลงที่ลงชื่อในห้องไกล่เกลี่ยไม่ใช่แค่การคุย ถ้าศาลให้คำพิพากษาตามยอม ข้อตกลงนั้นกลายเป็นคำพิพากษาที่เจ้าหนี้บังคับคดีได้ และแก้ไขได้ยาก
ข้อเสนอที่ดีมาจากเงินที่คุณจ่ายได้จริงทุกเดือนหลังหักค่าใช้จ่ายที่จำเป็น ไม่ใช่ตัวเลขที่เสนอให้ผ่านวันนัดไปก่อน ถ้าเสนอสูงเกินกำลังแล้วผิดงวด ผลที่ตามมามักแย่กว่าไม่ได้ตกลง และก่อนลงชื่อให้ตรวจเจ็ดเรื่องในหัวข้อ 6 ให้ครบ เจ้าหนี้ไม่มีหน้าที่ต้องยอมลดหรือยอมผ่อนตามที่เสนอ ผลขึ้นอยู่กับเจ้าหนี้และข้อเท็จจริงของแต่ละราย
บทความนี้เหมาะกับใคร
| สถานการณ์ของคุณ | อ่านหัวข้อไหนเป็นพิเศษ |
|---|---|
| ยังไม่ถูกฟ้อง แต่กำลังจะผิดนัดหรือได้หนังสือทวงถาม | หัวข้อ 1 (ไกล่เกลี่ยก่อนฟ้อง) 2 3 และ 6 |
| ได้รับหมายศาลแล้ว | หัวข้อ 1 2 4 5 6 และ 8 |
| มีคำพิพากษาแล้ว | หัวข้อ 1 (หลังพิพากษา) 6 7 และ 8 |
1. ไกล่เกลี่ยก่อนฟ้อง ระหว่างคดี และหลังพิพากษา ต่างกันอย่างไร
| ช่วงเวลา | ใครเริ่ม และเกิดอะไรขึ้น | ข้อควรรู้ |
|---|---|---|
| ก่อนฟ้อง | บุคคลที่จะเป็นคู่ความยื่นคำร้องต่อศาลที่มีเขตอำนาจ ขอให้ศาลแต่งตั้งผู้ประนีประนอม ศาลถามอีกฝ่ายว่าสมัครใจเข้าร่วมหรือไม่ (มาตรา 20 ตรี ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง) | อีกฝ่ายไม่ยินยอมก็ไม่เกิดการไกล่เกลี่ย คู่กรณีมาศาลด้วยตนเอง จะมีทนายมาด้วยหรือไม่ก็ได้ |
| ระหว่างคดี | หลังเจ้าหนี้ฟ้องแล้ว ศาลมักจัดให้มีการไกล่เกลี่ยในวันนัด และคุณหรือเจ้าหนี้เสนอตกลงกันได้ตลอดเวลา | คดีบัตรเครดิตที่ธนาคารฟ้องผู้ถือบัตรมักดำเนินตามวิธีพิจารณาคดีผู้บริโภค ซึ่งหมายเรียกจะกำหนดวันนัดเดียวสำหรับไกล่เกลี่ย ให้การ และสืบพยาน ให้อ่านหมายเรียกของตัวเองว่าศาลกำหนดอะไรไว้ |
| หลังพิพากษา | ยื่นคำขอไกล่เกลี่ยกับกรมบังคับคดี ที่สำนักงานบังคับคดีใกล้บ้านหรือทางเว็บไซต์ | ไม่มีค่าใช้จ่ายสำหรับคู่กรณี แต่การยื่นขอไม่ได้ทำให้การยึดหรืออายัดหยุดเองโดยอัตโนมัติ |
ไกล่เกลี่ยก่อนฟ้อง จบด้วยคำพิพากษาได้
ถ้าคู่กรณีตกลงกันได้ ผู้ประนีประนอมเสนอข้อตกลงต่อศาล ศาลพิจารณาว่าข้อตกลงตรงตามเจตนาของคู่กรณี สุจริต เป็นธรรม และไม่ฝ่าฝืนกฎหมายหรือไม่ แล้วคู่กรณีจึงลงชื่อ ในวันทำข้อตกลงนั้น คู่สัญญาอาจขอให้ศาลพิพากษาตามยอมได้ โดยแสดงเหตุผลความจำเป็น และมาตรา 138 ใช้บังคับโดยอนุโลม ตามตัวบทระบุว่าการขอและดำเนินการตามมาตรานี้ไม่ต้องเสียค่าขึ้นศาล
มีจุดที่ต้องระวังอย่างหนึ่ง ถ้าการไกล่เกลี่ยก่อนฟ้องสิ้นสุดโดยไม่สำเร็จ และอายุความครบกำหนดไปแล้วหลังยื่นคำร้องหรือจะครบภายในหกสิบวันนับแต่การไกล่เกลี่ยสิ้นสุด มาตรา 20 ตรี ให้ขยายอายุความออกไปอีกหกสิบวัน ถ้าคุณสงสัยว่าหนี้ขาดอายุความ ให้ปรึกษาทนายก่อนยื่นคำร้องหรือก่อนลงชื่อในอะไรก็ตาม (ดู อายุความหนี้บัตรเครดิต)
หลังพิพากษา ไกล่เกลี่ยกับกรมบังคับคดี
กรมบังคับคดีรับไกล่เกลี่ยหนี้ภายหลังศาลมีคำพิพากษา ไม่เสียค่าธรรมเนียมให้คู่กรณี ยื่นขอที่สำนักงานบังคับคดีในพื้นที่ หรือทางระบบออนไลน์ที่กรมประกาศไว้ ระหว่างนี้ถ้าเจ้าหนี้ยังไม่ตกลงชะลอ การยึดหรืออายัดที่ดำเนินไปแล้วอาจยังอยู่ เรื่องที่ถูกอายัดบัญชีหรือเงินเดือน ดู ธนาคารหักเงินในบัญชีกับอายัดเงินเดือนต่างกันอย่างไร
2. จะเตรียมข้อเสนอจากความสามารถชำระจริงอย่างไร
หลักคือ เสนอเฉพาะตัวเลขที่คุณจ่ายได้ทุกเดือนไปตลอดสัญญา ไม่ใช่ตัวเลขที่ฟังดูดีในวันนัด ถ้าข้อตกลงไปไม่รอด คุณจะต้องกลับมาเจรจาใหม่ และเจ้าหนี้อาจเรียกให้ชำระทั้งหมด (ดูหัวข้อ 6 ข้อ 5)
ทำตารางรายรับรายจ่ายสามเดือนล่าสุดก่อน
- รายรับที่แน่นอน เงินเดือนสุทธิ รายได้ที่เข้าประจำ ไม่นับโบนัสหรือรายได้ที่ไม่แน่ใจ
- ค่าใช้จ่ายที่ขาดไม่ได้ ค่าอาหาร ค่าเดินทางไปทำงาน ค่าเช่าหรือผ่อนที่อยู่ ค่าน้ำไฟ ค่ารักษาพยาบาล ค่าเล่าเรียนบุตร และเงินที่ต้องส่งดูแลครอบครัว
- เงินเหลือสำหรับชำระหนี้ รายรับลบค่าใช้จ่ายที่ขาดไม่ได้ กันเงินสำรองไว้บ้างสำหรับเรื่องฉุกเฉิน
- หนี้ทุกก้อน ไม่ใช่เฉพาะก้อนที่ถูกฟ้อง ใครเป็นเจ้าหนี้ ยอดค้างเท่าไร มีคดีหรือยัง
- เงินก้อนที่หาได้ เงินออม เงินจากญาติ หรือเงินจากขายทรัพย์สินที่ไม่จำเป็น และเงินก้อนนี้ใช้ได้โดยไม่กระทบค่าใช้จ่ายที่ขาดไม่ได้หรือไม่
ข้อสำคัญคือ เงินเหลือเดือนละเท่าไรเป็นงบรวมของหนี้ทุกก้อน ไม่ใช่ตัวเลขต่อเจ้าหนี้ ถ้าเหลือ 3,000 บาทต่อเดือนและมีเจ้าหนี้สามราย การรับปากรายละ 3,000 บาทคือรับปากเก้าพันบาท ซึ่งคุณไม่มี ดูตัวอย่างในหัวข้อ 7 และถ้าถูกฟ้องหลายคดีพร้อมกัน ดู บัตรเครดิตหลายใบ ถูกฟ้องหลายคดี
3. เงินก้อนปิดหนี้กับผ่อนชำระ ต้องเปรียบเทียบอะไร
ไม่มีทางใดดีกว่าเสมอไป ให้เปรียบเทียบด้วยตัวเลขจริงของคุณ
| เรื่องที่เทียบ | เงินก้อน | ผ่อนเป็นงวด |
|---|---|---|
| ยอดรวมที่จ่าย | เจ้าหนี้บางรายอาจลดให้ถ้าได้เงินเร็ว แต่ไม่ใช่หน้าที่ที่เขาต้องยอม | อาจยังมีดอกเบี้ยระหว่างผ่อน ต้องถามว่าคิดหรือไม่ และคิดจากฐานไหน |
| ความเสี่ยงผิดนัด | จบในครั้งเดียว ไม่มีงวดให้พลาด | ยิ่งผ่อนนาน ยิ่งมีโอกาสที่รายได้เปลี่ยนจนจ่ายไม่ไหว |
| กระทบเงินสำรอง | ใช้เงินออมหรือเงินกู้ใหม่ ต้องไม่ไปสร้างหนี้ใหม่ที่หนักกว่า | ไม่แตะเงินสำรองในคราวเดียว แต่ผูกรายได้ไปหลายเดือนหรือหลายปี |
| ปิดเรื่องได้เมื่อไร | ปิดเร็ว ขอเอกสารปิดหนี้และถอนการบังคับคดีได้เร็ว | ปิดเมื่อชำระงวดสุดท้าย |
ข้อควรระวังสำหรับเงินก้อน อย่ากู้เงินนอกระบบหรือเงินแพงมาจ่ายเพื่อให้คดีจบ และอย่าจ่ายเงินก้อนก่อนที่ข้อตกลงเป็นลายลักษณ์อักษรและระบุว่าชำระครบแล้วหนี้ระงับ
สำหรับการผ่อน ถ้าส่วนลดมีเงื่อนไข เช่น ลดให้ถ้าจ่ายตรงงวด ให้ดูหัวข้อ 6 ข้อ 6 ให้ละเอียด และอ่านเรื่องส่วนลดกับเอกสารปิดหนี้ต่อใน ส่วนลดหนี้บัตรเครดิตกับหนังสือปิดบัญชี
4. อะไรที่นำไปเจรจาได้ และไม่รับรองว่าเจ้าหนี้ต้องยอม
ประเด็นที่ลูกหนี้เจรจาได้ในทางปฏิบัติ ได้แก่
- ยอดที่ยอมรับ ต้นเงินเท่าไร ดอกเบี้ยและค่าธรรมเนียมที่เรียกมาถูกต้องหรือไม่ และเจ้าหนี้ลดส่วนไหนได้
- ดอกเบี้ยต่อจากนี้ จะคิดอีกหรือไม่ จากฐานใด และตั้งแต่วันไหน ธนาคารแห่งประเทศไทยระบุว่าดอกเบี้ย ค่าปรับ และค่าธรรมเนียมบัตรเครดิตรวมกันได้ไม่เกิน 16% ต่อปี (ข้อมูลจากธนาคารแห่งประเทศไทย) ใช้เป็นข้อมูลประกอบการตรวจยอด และเงื่อนไขของบัตรแต่ละใบอาจต่างกัน
- ระยะเวลา กี่งวดทั้งหมด
- ค่างวด งวดละเท่าไร และถ้าให้งวดแรกต่ำแล้วค่อยเพิ่ม จะเพิ่มเมื่อไร
- เงินก้อน จ่ายเงินก้อนส่วนหนึ่งก่อนแล้วผ่อนส่วนที่เหลือได้หรือไม่
เจ้าหนี้ไม่มีหน้าที่ต้องยอมทุกข้อ เขาอาจปฏิเสธ ต่อรองกลับ หรือขอหลักฐานรายได้ ให้เตรียมใจไว้ว่ารอบแรกอาจไม่จบ และอย่าพูดหรือเขียนอะไรที่ผูกมัดเกินกว่าที่คุณจะทำได้
5. ไม่เห็นด้วยกับยอดหนี้ ต้องแยกข้อโต้แย้งออกจากข้อเสนอชำระอย่างไร
สองเรื่องนี้ต้องแยกกัน เพราะถ้ารวมกัน เจ้าหนี้อาจตีความว่าการเสนอผ่อนของคุณคือการยอมรับยอดทั้งก้อน
ข้อโต้แย้งเรื่องยอด คือสิ่งที่คุณขอให้ตรวจ เช่น เงินที่จ่ายไปแล้วไม่ถูกหักออก ดอกเบี้ยคิดสูงกว่าที่ควร ค่าธรรมเนียมที่ไม่เคยแจ้ง หรือรายการใช้บัตรที่ไม่ใช่ของคุณ เรื่องนี้ใช้หลักฐาน ได้แก่ใบแจ้งหนี้ สลิปการโอน และสัญญาบัตร (ดู ฟ้องยอดผิด ชำระแล้วไม่ถูกบันทึก)
ข้อเสนอชำระ คือสิ่งที่คุณจ่ายได้ เช่น เดือนละเท่าไร เริ่มเมื่อไร ใช้บอกความสามารถของคุณ
วิธีแยก
- ยอมรับส่วนที่ตรวจแล้วว่าถูก เช่น "ต้นเงินส่วนนี้ ตามเอกสารหน้า…"
- ระบุส่วนที่คุณยังโต้แย้งและขอให้ตรวจ พร้อมแนบหลักฐาน
- เสนอการชำระโดยระบุว่าเป็นการชำระตามยอดที่ตกลงกันในเอกสารนี้ ไม่ใช่การยอมรับส่วนที่ยังโต้แย้ง
- ถ้าตกลงกันได้ ให้ข้อตกลงระบุยอดที่ตกลงเป็นตัวเลขชัด ถ้อยคำที่เขียนว่า "ลูกหนี้ยอมรับว่าเป็นหนี้ตามฟ้องทั้งหมด" ให้ถามทนายก่อนลงชื่อ
ข้อควรระวังเรื่องอายุความ การชำระหนี้บางส่วนหรือการรับสภาพหนี้เป็นหนังสืออาจทำให้อายุความสะดุดหยุดตามมาตรา 193/14 และเริ่มนับใหม่ตามมาตรา 193/15 ขณะที่ข้อตกลงที่ระงับข้อพิพาทหรือคำพิพากษาตามยอมมีอายุความสิบปีตามมาตรา 193/32 ถ้าคุณคิดว่าหนี้อาจขาดอายุความ ให้ปรึกษาทนายก่อนเสนออะไรหรือลงชื่ออะไร และอย่าหยุดจ่ายเพื่อรอให้หนี้ขาดอายุความ
6. ก่อนลงชื่อ ตรวจเจ็ดเรื่องนี้
ถ่ายเอกสารฉบับร่างไว้ อ่านทุกบรรทัด และถามทุกข้อที่ไม่เข้าใจ ก่อนลงชื่อให้ตรวจเจ็ดเรื่องนี้ครบ
ข้อ 1 ยอดหนี้ที่ตกลงกันแน่นอนเท่าไร
ต้องเป็นตัวเลขชัด ไม่ใช่ "ตามยอดที่ธนาคารคำนวณ" ถามว่ายอดนี้รวมต้นเงิน ดอกเบี้ย ค่าธรรมเนียม ค่าทนาย และค่าฤชาธรรมเนียมแล้วเท่าไร แยกเป็นกี่ส่วน ถ้ายอดต่างจากที่คุณคำนวณ ให้ขอรายละเอียดก่อนลงชื่อ
ข้อ 2 มีดอกเบี้ยเพิ่มเติมหรือไม่ และคิดจากฐานใด
ถ้าข้อตกลงบอกให้ผ่อนแต่ยังคิดดอกเบี้ย ต้องรู้ว่าอัตราเท่าไร คิดจากยอดคงเหลือหรือยอดเดิม และเริ่มคิดวันไหน ผ่อนไปสิบสองเดือนแล้วยอดยังไม่ลดก็เกิดขึ้นได้ถ้าดอกเบี้ยกินค่างวด ถ้าตกลงให้ไม่คิดดอกเบี้ย ต้องเขียนไว้ตรง ๆ
ข้อ 3 กำหนดวันชำระ
วันชำระงวดแรกคือวันไหน งวดต่อไปวันที่เท่าไรของเดือน จ่ายผ่านบัญชีใด และนับว่าชำระแล้วเมื่อไร (วันที่โอน หรือวันที่เงินเข้าบัญชีเจ้าหนี้) ระบุเป็นวันที่ปฏิทินและจำนวนเงิน ถ้าวันครบกำหนดตรงวันหยุด ต้องรู้ว่าจ่ายก่อนหรือหลังได้
ข้อ 4 เงินที่จ่ายนำไปหักส่วนใด
ถ้าไม่ระบุ เจ้าหนี้อาจนำเงินไปตัดค่าธรรมเนียมและดอกเบี้ยก่อนต้นเงิน ทำให้ต้นเงินลดช้า ให้ถามและเขียนไว้ว่าเงินแต่ละงวดตัดดอกเบี้ย ต้นเงิน และค่าใช้จ่ายตามลำดับใด
ข้อ 5 ผิดนัดแล้วเกิดผลอะไร
อ่านข้อนี้ให้ละเอียดที่สุด ถามว่าผิดงวดหนึ่งงวด ล่าช้าสองสามวัน หรือจ่ายไม่ครบ ถือว่าผิดนัดหรือไม่ มีระยะเวลาผ่อนผันก่อนหรือไม่ และเมื่อผิดนัดเจ้าหนี้เรียกชำระทั้งหมดได้เลยหรือต้องส่งหนังสือแจ้งก่อน และจะบังคับคดีได้อย่างไร (ดู เซ็นยอมความแล้วผ่อนไม่ไหว)
ข้อ 6 ส่วนลดมีเงื่อนไขให้กลับไปเรียกยอดเดิมหรือไม่
เจ้าหนี้บางรายตกลงลดยอดโดยมีเงื่อนไขว่าลดให้ถ้าชำระตรงเวลาทุกงวด ถ้าผิดนัดจะกลับไปเรียกยอดเดิมก่อนลด หรือรวมดอกเบี้ยที่งดไว้ ต้องเขียนไว้ชัดว่าส่วนลดเป็นการลดถาวรหรือมีเงื่อนไขกลับคืน และถ้าเรียกคืน จะเรียกอย่างไร ยอดเท่าไร ตัวเลขนี้เปลี่ยนความหมายของข้อตกลงทั้งฉบับ ควรคำนวณเตรียมไว้ว่าถ้าผิดนัด คุณอาจต้องจ่ายเท่าไร
ข้อ 7 หลักฐานการชำระครบ และใครปิดคดีหรือถอนการบังคับคดี
เมื่อชำระครบ คุณต้องได้อะไร เช่น หนังสือรับรองการชำระครบหรือปิดบัญชี และใครไปแจ้งศาลหรือสำนักงานบังคับคดีให้ถอนการยึดหรืออายัด ภายในกี่วัน ถ้าเป็นคำพิพากษาตามยอม ต้องระบุว่าใครยื่นเรื่องถอนการบังคับคดี เก็บใบโอน สลิป และเอกสารปิดหนี้ทุกใบ อย่าคิดว่าจ่ายครบแล้วเรื่องจะปิดเอง
7. ตัวอย่างสมมติ: เงินเหลือเดือนละ 3,000 บาท แบ่งอย่างไร
ตัวอย่างสมมติเพื่อแสดงวิธีคิดเท่านั้น ตัวเลขทั้งหมดเป็นสมมติ ไม่ใช่อัตราที่ศาลกำหนด ไม่ใช่มาตรฐาน และไม่ใช่ผลที่เจ้าหนี้จะยอม
สมมติว่าสมชาย (ชื่อสมมติ) ตรวจรายรับรายจ่ายแล้ว เหลือเงินสำหรับชำระหนี้เดือนละ 3,000 บาท เป็นงบรวมสำหรับหนี้ทุกก้อน ไม่ใช่รายละ 3,000 บาท เขามีหนี้สามก้อน
| เจ้าหนี้ | ยอดค้างสมมติ | สัดส่วน | แบ่งงบเดือนละ 3,000 บาท |
|---|---|---|---|
| ธนาคาร ก (บัตรเครดิต ถูกฟ้องแล้ว) | 60,000 บาท | 60% | 1,800 บาท |
| ธนาคาร ข (บัตรเครดิต) | 30,000 บาท | 30% | 900 บาท |
| สินเชื่อส่วนบุคคล ค | 10,000 บาท | 10% | 300 บาท |
| รวม | 100,000 บาท | 3,000 บาท |
การแบ่งตามสัดส่วนเป็นเพียงวิธีตั้งต้นวิธีหนึ่ง ไม่ใช่กฎ และไม่ใช่สิ่งที่เจ้าหนี้ต้องยอมรับ เจ้าหนี้บางรายอาจไม่รับข้อเสนอ หรือหนี้ที่มีคดีและบังคับคดีใกล้เข้ามาอาจต้องจัดลำดับก่อน
ข้อสังเกตจากตัวอย่าง
- ยอดรวม 100,000 บาท หาร 3,000 บาทต่อเดือน ได้ประมาณ 34 เดือน ถ้าไม่มีดอกเบี้ยเลย ถ้ายังมีดอกเบี้ย จำนวนเดือนจะมากขึ้น จึงต้องถามข้อ 2 ในหัวข้อ 6
- ถ้าสมชายรับปากธนาคาร ก เดือนละ 3,000 บาทเต็ม ธนาคาร ข และสินเชื่อ ค จะไม่ได้อะไรเลย และอาจตามมาด้วยคดีใหม่
- ถ้าสมชายมีเงินออม 20,000 บาท เขาอาจลองเสนอเงินก้อนกับธนาคาร ข (ยอดค้าง 30,000 บาท) เพื่อดูว่าได้ส่วนลดหรือไม่ โดยต้องไม่ใช้เงินสำรองจนหมด ถ้าเจ้าหนี้ไม่ลดก็ไม่มีหน้าที่ต้องลด ในกรณีนั้นเขาต้องกลับมาเปรียบเทียบตามตารางหัวข้อ 3
8. ข้อตกลงนอกศาลกับคำพิพากษาตามยอม ต่างกันอย่างไร
| เรื่อง | ข้อตกลงนอกศาล | คำพิพากษาตามยอม |
|---|---|---|
| ฐานทางกฎหมาย | สัญญาประนีประนอมยอมความ คือสัญญาที่คู่สัญญาระงับข้อพิพาทด้วยการต่างยอมผ่อนผันให้กัน (มาตรา 850 ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์) | ถ้าคู่ความตกลงกันในศาล ศาลจดรายงานข้อตกลงและพิพากษาไปตามนั้น (มาตรา 138 ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง) |
| ผลต่อสิทธิเรียกร้อง | เรียกร้องที่แต่ละฝ่ายสละระงับสิ้นไป และแต่ละฝ่ายได้สิทธิตามที่ระบุในสัญญา (มาตรา 852) | เป็นคำพิพากษา เจ้าหนี้ขอบังคับคดีตามคำพิพากษาได้ภายในสิบปีนับแต่วันพิพากษา (มาตรา 274 ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง) |
| ถ้าผิดนัด | ขึ้นอยู่กับสิ่งที่ตกลงและสถานะของคดี เจ้าหนี้อาจต้องฟ้องหรือดำเนินคดีต่อ | เจ้าหนี้อาจขอบังคับคดีตามคำพิพากษาได้ตามเงื่อนไขที่ตกลง |
| การแก้ไขภายหลัง | แก้ได้ถ้าทั้งสองฝ่ายตกลง | แก้ยากกว่า อุทธรณ์ได้เฉพาะเมื่อมีข้อกล่าวอ้างว่าฉ้อฉล ฝ่าฝืนความสงบเรียบร้อยของประชาชน หรือคำพิพากษาไม่ตรงกับข้อตกลง |
| อายุความ | อายุความของการเรียกร้องตามสัญญาประนีประนอมและคำพิพากษาที่ถึงที่สุด ยาวสิบปี (มาตรา 193/32) | เช่นเดียวกัน |
ถ้ามีคดีอยู่และคุณทำข้อตกลงนอกศาล คดีไม่หยุดเองโดยอัตโนมัติ ให้ถามว่าเจ้าหนี้จะถอนฟ้องหรือขอเลื่อนคดีอย่างไร และเมื่อใด ข้อตกลงต้องเขียนไว้ให้ชัด เพราะมาตรา 138 พูดถึงกรณีที่คู่ความประนีประนอมกันโดยไม่ได้ถอนคำฟ้อง ซึ่งศาลจะพิพากษาตามยอม
สิ่งที่ควรถามก่อนเลือก ต้องการให้ข้อตกลงมีผลเป็นคำพิพากษาหรือไม่ ฝั่งเจ้าหนี้มักชอบเพราะบังคับคดีได้ง่าย ฝั่งลูกหนี้ ถ้ามั่นใจว่าจ่ายได้ตลอด คำพิพากษาตามยอมอาจเป็นเงื่อนไขที่เจ้าหนี้ยอมลดให้ แต่ถ้าไม่มั่นใจ ผลของการผิดนัดจะหนักกว่า ให้คิดจากกรณีเลวร้ายก่อน
9. ถ้าตกลงกันไม่ได้ คดีจะเดินต่ออย่างไร
- ก่อนฟ้อง ถ้าอีกฝ่ายไม่ยินยอมหรือไกล่เกลี่ยไม่สำเร็จ เจ้าหนี้ยังฟ้องได้ ตามข้อสังเกตเรื่องอายุความในหัวข้อ 1
- หลังฟ้อง คดีเดินต่อ ลูกหนี้ต้องให้การตามที่หมายศาลกำหนด และศาลอาจสืบพยานแล้วมีคำพิพากษา อย่าไม่ไปศาลหรือไม่ให้การเพราะคิดว่ากำลังเจรจาอยู่ (ดู เตรียมตัวเมื่อถูกฟ้องบัตรเครดิต)
- หลังพิพากษา เจ้าหนี้ขอบังคับคดีเพื่อยึดหรืออายัดทรัพย์ได้ คุณขอไกล่เกลี่ยกับกรมบังคับคดีได้ตามหัวข้อ 1 ถ้าถูกอายัดเงินเดือนหรือเงินในบัญชี ดูข้อมูลเพิ่มใน ลูกหนี้ถูกฟ้องและบังคับคดี
10. เอกสารที่ควรเตรียมก่อนวันไกล่เกลี่ย
- หมายเรียกและสำเนาคำฟ้อง (ถ้าถูกฟ้องแล้ว) พร้อมเอกสารท้ายฟ้อง
- ใบแจ้งหนี้หรือใบแจ้งยอดบัตรเครดิตย้อนหลัง และสัญญาหรือข้อตกลงการใช้บัตร
- หนังสือทวงถามหรือหนังสือแจ้งโอนหนี้ทุกฉบับ
- สลิปโอน ใบเสร็จ หรือรายการเดินบัญชีที่แสดงว่าเคยชำระแล้ว
- ตารางรายรับรายจ่ายสามเดือน พร้อมสลิปเงินเดือนหรือหลักฐานรายได้
- รายชื่อหนี้ทุกก้อน ยอดค้าง และเจ้าหนี้
- ข้อเสนอที่เตรียมไว้เป็นลายลักษณ์อักษร ระบุเงินก้อน (ถ้ามี) ค่างวด จำนวนงวด และวันชำระ
- บันทึกข้อโต้แย้งเรื่องยอด พร้อมหลักฐานแยกจากข้อเสนอชำระ
- บัตรประชาชนและเอกสารที่ศาลหรือสำนักงานบังคับคดีกำหนดให้นำมา
- ปากกา สมุดจด และเวลาอ่านเอกสารร่างข้อตกลงก่อนลงชื่อ ขอเวลาอ่านได้
อย่าเข้าใจผิด
| ที่มักเข้าใจ | ที่ถูกต้อง |
|---|---|
| ไกล่เกลี่ยก็แค่ไปคุย ไม่ผูกพันอะไร | ถ้าตกลงและลงชื่อ ข้อตกลงมีผลผูกพันตามที่เขียน และการไกล่เกลี่ยก่อนฟ้องอาจจบด้วยคำพิพากษาตามยอมได้ตามมาตรา 20 ตรี |
| เสนอผ่อนเยอะ ๆ ไว้ก่อนให้ผ่านวันนัด แล้วค่อยหาทางจ่าย | ผิดงวดแล้วเจ้าหนี้อาจเรียกชำระทั้งหมดหรือบังคับคดีตามที่ตกลงไว้ เสนอเฉพาะที่จ่ายได้จริง |
| เสนอผ่อนแล้วแปลว่ายอมรับยอดที่เจ้าหนี้เรียกทั้งหมด | ควรแยกข้อโต้แย้งเรื่องยอดออกจากข้อเสนอชำระ และอย่าลงชื่อในถ้อยคำที่ยอมรับยอดที่ยังไม่ได้ตรวจ |
| 3,000 บาทที่เหลือต่อเดือน ต้องเสนอให้ทุกเจ้าหนี้รายละ 3,000 บาท | เป็นงบรวมของหนี้ทุกก้อน ต้องแบ่งกัน ตัวอย่างในหัวข้อ 7 เป็นสมมติ ไม่ใช่อัตราที่ศาลกำหนด |
| ไกล่เกลี่ยแล้วคดีหยุดแน่ ๆ | คดีไม่หยุดเอง ขึ้นอยู่กับข้อตกลงและการถอนฟ้องหรือการพิพากษาตามยอม และการยื่นขอไกล่เกลี่ยหลังพิพากษาไม่ทำให้การยึดอายัดหยุดเองโดยอัตโนมัติ |
| ได้ส่วนลดแล้ว ผิดนัดก็ไม่เป็นไร ยอดที่ลดไม่กลับมา | ข้อตกลงบางฉบับให้กลับไปเรียกยอดเดิมถ้าผิดนัด ต้องอ่านเงื่อนไขข้อ 6 |
| ชำระครบแล้วเรื่องจบเอง | ต้องได้เอกสารชำระครบ และต้องมีผู้ไปปิดคดีหรือถอนการบังคับคดีตามที่ตกลง |
อ่านเพิ่มเติม
- เตรียมตัวเมื่อถูกฟ้องหนี้บัตรเครดิต วันนัดที่ศาล — หมาย การให้การ และวันนัด
- เซ็นยอมความแล้วผ่อนไม่ไหว ต้องทำอย่างไร — เมื่อสถานการณ์เปลี่ยนหลังตกลง
- บัตรเครดิตหลายใบ ถูกฟ้องหลายคดี — แบ่งงบเมื่อมีหลายเจ้าหนี้
- ส่วนลดหนี้บัตรเครดิตกับหนังสือปิดบัญชี — เงื่อนไขส่วนลดและเอกสารปิดหนี้
- หนังสือรับสภาพหนี้กับสัญญาประนีประนอมต่างกันอย่างไร — ข้อตกลงผ่อนชำระมุมของเจ้าหนี้
- ลูกหนี้ถูกฟ้องและบังคับคดี — ขั้นตอนบังคับคดีและสิทธิของลูกหนี้
ไกล่เกลี่ยได้ผลเมื่อข้อเสนอมาจากเงินที่จ่ายได้จริง แยกการโต้แย้งยอดออกจากข้อเสนอชำระ และตรวจยอด ดอกเบี้ย วันชำระ การตัดชำระ ผลผิดนัด เงื่อนไขส่วนลด และเอกสารปิดหนี้ให้ครบก่อนลงชื่อ
เราช่วยอ่านคำฟ้องและตรวจยอดหนี้ จัดทำข้อเสนอชำระจากรายรับรายจ่ายจริง ไปไกล่เกลี่ยกับลูกความ ตรวจหรือร่างถ้อยคำข้อตกลงและคำพิพากษาตามยอม ยกข้อต่อสู้ในคดี และเจรจาในขั้นบังคับคดี เราไม่ใช่โครงการปรับโครงสร้างหนี้หรือธนาคาร และไม่อาจรับรองว่าเจ้าหนี้จะลดหนี้หรือยอมรับข้อเสนอ ค่าบริการขึ้นอยู่กับขั้นของคดีและงานที่ต้องทำ ส่งเอกสารให้เราดูก่อน เราจะแจ้งขอบเขตงานและค่าบริการเป็นลายลักษณ์อักษรก่อนเริ่มงาน โทร 092-254-2045 หรือ ส่งรายละเอียดให้เรา ดูเพิ่มเติมที่ คดีแพ่ง และ การระงับข้อพิพาททางเลือก
คู่มือนี้เผยแพร่โดย สำนักงานกฎหมายสุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม — สำนักงานกฎหมายในจังหวัดขอนแก่น ก่อตั้งเมื่อปี 1986 เป็นข้อมูลทั่วไปเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องใดเรื่องหนึ่งโดยเฉพาะ

