ข้ามไปยังเนื้อหาหลัก
SUWANVARA LAWFIRM
บริษัท สุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม จำกัด
SUWANVARA LAWFIRM
SUWANVARA LAWFIRM
บริษัท สุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม จำกัด
คู่มือคดีแพ่ง

กลัวลูกหนี้ย้ายทรัพย์ระหว่างฟ้อง ขอยึดหรืออายัดก่อนศาลพิพากษาได้หรือไม่

คู่มือเจ้าหนี้ที่ฟ้องแล้วหรือกำลังจะฟ้อง และกลัวลูกหนี้โอนหรือซ่อนทรัพย์ก่อนมีคำพิพากษา: คำขอฝ่ายเดียวตามมาตรา 254 ศาลดูอะไรตามมาตรา 255 ต้องเตรียมหลักฐานอะไร หลักประกันและความรับผิดถ้าขอโดยพลาด คำสั่งมีผลแค่ไหน และต่างจากบังคับคดีหลังชนะคดีอย่างไร

สำนักงานกฎหมายสุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม— ทีมคดีแพ่งและบังคับคดี20 พฤศจิกายน 256914 นาที
กลัวลูกหนี้ย้ายทรัพย์ระหว่างฟ้อง ขอยึดหรืออายัดก่อนศาลพิพากษาได้หรือไม่

คำตอบหลัก

ขอได้ แต่ไม่ใช่สิ่งที่ศาลให้เป็นปกติ และไม่ได้มาพร้อมการยื่นฟ้อง ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 254 เปิดให้โจทก์ยื่น คำขอฝ่ายเดียว พร้อมคำฟ้องหรือเวลาใดก่อนพิพากษาก็ได้ ในคดีอื่นนอกจากคดีมโนสาเร่ เพื่อให้ศาลยึดหรืออายัดทรัพย์ของจำเลยไว้ก่อน (รวมถึงเงินที่บุคคลภายนอกต้องจ่ายแก่จำเลย) ห้ามจำเลยโอนขายหรือจำหน่ายทรัพย์ชั่วคราว หรือให้นายทะเบียนระงับการจดทะเบียนไว้ชั่วคราว

ศาลสั่งเมื่อพอใจว่า คำฟ้องมีมูล และ มีเหตุตามมาตรา 255 เช่น จำเลยตั้งใจยักย้าย โอน ขายหรือจำหน่ายทรัพย์เพื่อประวิงหรือขัดขวางการบังคับคดี หรือทำให้โจทก์เสียเปรียบ เหตุเหล่านี้ต้องมีข้อเท็จจริงและหลักฐานรองรับ ความรู้สึกว่าลูกหนี้ "น่าจะหนี" ไม่พอ ศาลตัดสินจากข้อเท็จจริงของแต่ละคดี และเจ้าหนี้อาจต้องวางเงินหรือหาประกันไว้ ถ้าขอไปโดยพลาด ก็มีความรับผิดต่อลูกหนี้ได้

บทความนี้เป็นเรื่อง ระหว่างคดี ถ้าชนะคดีแล้ว ขั้นตอนเป็นอีกชุดหนึ่ง ดู ทวงหนี้ ฟ้องลูกหนี้ และบังคับคดี

บทความนี้เหมาะกับใคร

สถานะของคุณอ่านส่วนไหน
ยังไม่ฟ้องข้อ 1, 2, 3 และ 4 เพื่อรู้ว่าต้องเก็บหลักฐานอะไรไว้ก่อนฟ้อง และข้อ 8 เรื่องความเสี่ยง
ฟ้องแล้ว คดีอยู่ระหว่างพิจารณาทุกข้อ โดยเฉพาะข้อ 3 ถึง 8 เพราะคำขอยื่นได้เวลาใดก็ได้ก่อนพิพากษา
ชนะคดีแล้วข้อ 5 เพื่อเข้าใจความต่าง แล้วไปที่ คู่มือบังคับคดี การขอคุ้มครองก่อนพิพากษาใช้ไม่ได้อีกเมื่อคดีมีคำพิพากษาแล้ว

1. การคุ้มครองชั่วคราวก่อนพิพากษาคืออะไร

คือวิธีที่ศาลสั่งไว้ ระหว่างคดี เพื่อไม่ให้ทรัพย์หายไปก่อนที่เจ้าหนี้จะชนะคดี มาตรา 254 ให้ขอได้สี่แบบ

แบบสิ่งที่ขอตัวอย่างการใช้
(1) ยึดหรืออายัดก่อนพิพากษายึดหรืออายัดทรัพย์พิพาทหรือทรัพย์ของจำเลยทั้งหมดหรือบางส่วน รวมเงินหรือทรัพย์ของบุคคลภายนอกที่ถึงกำหนดชำระแก่จำเลยที่ดินที่ลูกหนี้กำลังประกาศขาย เงินค่าจ้างที่ลูกค้าของลูกหนี้ต้องจ่าย
(2) คำสั่งห้ามชั่วคราวห้ามจำเลยโอน ขาย ยักย้ายหรือจำหน่ายทรัพย์ หรือห้ามกระทำซ้ำสิ่งที่ถูกฟ้องห้ามโอนรถหรือหุ้นระหว่างคดี
(3) ระงับการจดทะเบียนให้นายทะเบียนหรือเจ้าหน้าที่ระงับการจดทะเบียนที่เกี่ยวกับทรัพย์ไว้ชั่วคราวที่ดินและทรัพย์ที่ต้องจดทะเบียน
(4) จับและกักขังจำเลยชั่วคราวเฉพาะช่วงหลังอ่านคำพิพากษาจนถึงส่งสำนวนไปศาลอุทธรณ์หรือศาลฎีกาเป็นกรณีเฉพาะมาก ไม่ใช่เครื่องมือทวงหนี้ทั่วไป

มาตรา 264 ยังเปิดให้ขอวิธีอื่นเพื่อคุ้มครองประโยชน์ของผู้ขอ เช่น ให้นำเงินหรือทรัพย์ที่พิพาทมาวางต่อศาลหรือต่อบุคคลภายนอก หรือตั้งผู้จัดการหรือผู้รักษาทรัพย์สินของห้างร้านที่พิพาท

สองข้อที่ต้องจำ

  • นี่เป็น คำสั่งของศาล เจ้าหนี้ไปยึดหรือล็อกทรัพย์เองไม่ได้
  • คดีมโนสาเร่อยู่นอกมาตรา 254 ถ้าคดีของคุณเป็นคดีมโนสาเร่ ให้ทนายตรวจก่อนว่าช่องทางนี้ใช้ได้หรือไม่

2. ศาลต้องพอใจเรื่องอะไรบ้าง

มาตรา 255 ให้ศาลต้องพอใจสองชั้น ชั้นแรก คำฟ้องมีมูล ชั้นที่สอง มีเหตุเพียงพอที่จะใช้วิธีคุ้มครองที่ขอ ซึ่งแยกตามแบบที่ขอ

ขอแบบเหตุที่ศาลดู (สรุป)
ยึดหรืออายัดก่อนพิพากษาจำเลยตั้งใจยักย้ายทรัพย์ไปให้พ้นอำนาจศาล หรือโอน ขาย จำหน่ายเพื่อประวิงหรือขัดขวางการบังคับคดี หรือทำให้โจทก์เสียเปรียบ หรือมีเหตุจำเป็นอื่นที่ศาลเห็นเป็นธรรมและสมควร
คำสั่งห้ามชั่วคราวจำเลยตั้งใจทำซ้ำหรือทำต่อไปซึ่งสิ่งที่ถูกฟ้อง และโจทก์จะเสียหายต่อไป หรือทรัพย์มีพฤติการณ์ว่าจะถูกใช้เปลืองไปเปล่า เสื่อมสลาย หรือโอนไปยังผู้อื่น หรือมีเหตุแบบการยึด
ระงับการจดทะเบียนเป็นที่เกรงว่าจำเลยจะให้มีการจดทะเบียน แก้ไข หรือเพิกถอนที่ทำให้โจทก์เสียหาย หรือมีเหตุแบบการยึด

สิ่งที่ต้องเข้าใจ คือศาลไม่ได้ถามว่า "ลูกหนี้ค้างเงินจริงหรือไม่" อย่างเดียว ศาลถามต่อว่า ทำไมต้องคุ้มครองตั้งแต่ตอนนี้ ลูกหนี้ที่ไม่มีเงินจ่ายแต่ยังถือทรัพย์ไว้นิ่ง ๆ ต่างจากลูกหนี้ที่เพิ่งประกาศขายที่ดินทั้งแปลงหลังรับหนังสือทวงถาม

3. ข้อเท็จจริงและหลักฐานที่เจ้าหนี้ต้องแสดง

ควรเตรียมสองกอง กองหนึ่งว่า หนี้มีมูล อีกกองว่า ทรัพย์มีความเสี่ยงที่จะหายไป

กองที่ 1: คำฟ้องมีมูล

  • สัญญา ใบสั่งซื้อ ใบส่งของที่ลูกหนี้ลงชื่อรับ ใบแจ้งหนี้ ใบเสร็จ
  • หนังสือทวงถามและหลักฐานว่าลูกหนี้ได้รับ
  • ข้อความหรืออีเมลที่ลูกหนี้ยอมรับหนี้หรือขอผ่อน
  • ยอดหนี้ที่คำนวณแล้ว แยกต้นเงินและดอกเบี้ย

กองที่ 2: เหตุที่ต้องรีบคุ้มครอง

  • ประกาศขายทรัพย์ของลูกหนี้ เช่น ป้ายขายที่ดิน ประกาศขายรถ ข้อความเสนอขายทรัพย์ในช่องทางเปิด
  • ผลตรวจทะเบียนที่แสดงการโอนหรือเปลี่ยนแปลงหลังวันที่หนี้ถึงกำหนด ผ่านช่องทางที่ชอบด้วยกฎหมาย
  • ข้อมูลที่เปิดเผยของนิติบุคคล เช่น การเปลี่ยนแปลงที่อยู่ ทุน หรือกรรมการหลังรับหนังสือทวงถาม
  • ข้อความหรือคำพูดของลูกหนี้ที่แสดงว่าจะโอนหรือย้ายทรัพย์ พร้อมพยานที่ได้ยิน
  • ทรัพย์ที่เจ้าหนี้ต้องการให้คุ้มครอง ระบุตัวให้ชัด เช่น เลขโฉนด ทะเบียนรถ และชื่อผู้ถือกรรมสิทธิ์ตามหลักฐาน

คำขอที่ระบุทรัพย์ชัด มีหลักฐานของความเสี่ยง และไม่กว้างเกินจำเป็น ศาลพิจารณาได้ง่ายกว่าคำขอที่ขอ "ทรัพย์ทุกอย่างของลูกหนี้" โดยไม่มีข้อเท็จจริงรองรับ

ข้อควรระวังเรื่องหลักฐาน อย่าได้ข้อมูลมาด้วยวิธีที่ไม่ชอบ เช่น เข้าถึงข้อมูลบัญชีของลูกหนี้โดยไม่มีอำนาจ ไม่มีใครค้นยอดเงินในบัญชีธนาคารตามชื่อได้ หลักฐานที่ได้มาโดยไม่ชอบทำให้เสียทั้งเรื่องและอาจก่อความรับผิดอีกทางหนึ่ง ดูเรื่องการตรวจทรัพย์ก่อนฟ้องใน สืบทรัพย์ลูกหนี้ก่อนฟ้องคดี

4. ยื่นเมื่อไร ยื่นอย่างไร และศาลฟังลูกหนี้ก่อนหรือไม่

เมื่อไร ยื่นพร้อมคำฟ้อง หรือเวลาใดก่อนพิพากษาก็ได้ ถ้ามีเหตุเกิดระหว่างคดี เช่น เพิ่งเห็นลูกหนี้ประกาศขายทรัพย์ ก็ยื่นคำขอเพิ่มในคดีเดิมได้ คำขอยื่นต่อศาลชั้นต้น

ฝ่ายเดียว คำขอตามมาตรา 254 เป็นคำขอฝ่ายเดียว แต่มาตรา 256 ให้แนวไว้ว่า ถ้าเป็นคำขอห้ามชั่วคราวหรือระงับการจดทะเบียน และศาลเห็นว่าให้โอกาสจำเลยคัดค้านก่อนแล้วโจทก์ไม่เสียหาย ศาลจะแจ้งวันนั่งพิจารณาและส่งสำเนาคำขอให้จำเลย จำเลยเสนอข้อคัดค้านได้ในวันนั้น ส่วนการยึดหรืออายัดก่อนพิพากษา ศาลอาจสั่งโดยยังไม่ให้จำเลยทราบก่อน เพราะถ้าบอกก่อน ทรัพย์อาจถูกย้ายไปแล้ว

เงื่อนไขที่ศาลกำหนด มาตรา 257 ให้ศาลอนุญาตได้ภายในขอบเขตหรือโดยมีเงื่อนไขอย่างใดตามที่เห็นสมควร ซึ่งหมายความว่าศาลอาจอนุญาตบางส่วน เช่น ยึดเฉพาะทรัพย์ชิ้นหนึ่ง ไม่ใช่ทั้งหมดที่ขอ

ควรเตรียมรับการโต้แย้ง ลูกหนี้ย่อมโต้แย้งข้อเท็จจริงได้ในคดี ดังนั้นคำขอควรมีข้อเท็จจริงที่ทนต่อการถูกโต้แย้ง

5. ต่างจากการบังคับคดีหลังคำพิพากษาอย่างไร

สองเรื่องนี้ไม่ควรปนกัน

ประเด็นก่อนพิพากษาหลังคำพิพากษา
ทำเพื่ออะไรรักษาทรัพย์ไว้ระหว่างคดีเอาทรัพย์ไปชำระหนี้ตามคำพิพากษา
ต้องมีอะไรก่อนคดีแพ่งที่ยื่นแล้วหรือยื่นพร้อมกัน และคำขอที่ศาลอนุญาตคำพิพากษา คำบังคับ และหมายบังคับคดี (มาตรา 272, 276)
ใครสั่งศาลสั่งตามคำขอ ศาลอาจไม่อนุญาตเจ้าพนักงานบังคับคดีดำเนินการตามหมายบังคับคดี
ต้องพิสูจน์อะไรคำฟ้องมีมูล และเหตุที่ต้องคุ้มครองทันทีไม่ต้องพิสูจน์เหตุเร่งด่วน ใช้สิทธิตามคำพิพากษา
ผลต่อการขายทรัพย์ถูกยึดไว้แต่ยังขายใช้หนี้ไม่ได้จนกว่าจะชนะคดีขายทอดตลาดและแจกเงินตามลำดับ
กำหนดเวลามีผลระหว่างคดีต้องขอบังคับคดีภายในกำหนดตามมาตรา 274

ข้อสุดท้าย มาตรา 274 มีทั้งหลักสิบปี รายละเอียดสำหรับหนี้ที่ให้ชำระในอนาคตหรือเป็นงวด และการดำเนินการต่อกับทรัพย์หรือสิทธิเรียกร้องที่ดำเนินการไว้แล้วภายในกำหนด จึงไม่ควรย่อว่า "ขอหมายบังคับคดีครั้งเดียวแล้วตามยึดทรัพย์ใหม่ได้ตลอดไป" ดู บังคับคดีภายใน 10 ปี

อีกจุดหนึ่ง เมื่อมีคำพิพากษา มาตรา 260 วางหลักเรื่องชะตากรรมของคำสั่งชั่วคราวไว้ด้วย เช่น ถ้าจำเลยชนะคดีและคำพิพากษาไม่ได้พูดถึงวิธีการชั่วคราว คำสั่งในส่วนที่จำเลยชนะถือว่าเป็นอันยกเลิกเมื่อพ้นเจ็ดวัน เว้นแต่โจทก์ยื่นคำขอฝ่ายเดียวภายในกำหนดว่าจะอุทธรณ์หรือฎีกาและมีเหตุสมควร อย่าปล่อยให้เส้นเวลานี้ผ่านไปโดยไม่ตรวจกับทนาย

6. ถ้าศาลอนุญาต คำสั่งมีขอบเขตและผลอย่างไร

มาตรา 258 ให้ผลต่างกันตามแบบของคำสั่ง

  • ยึดหรืออายัด บังคับจำเลยได้ทันทีแล้วแจ้งให้จำเลยทราบโดยไม่ชักช้า แต่ใช้บังคับบุคคลภายนอกที่พิสูจน์ได้ว่าได้รับโอนโดยสุจริตและเสียค่าตอบแทนก่อนมีการแจ้งคำสั่งให้จำเลยทราบไม่ได้
  • ห้ามชั่วคราว บังคับจำเลยได้ทันทีแม้จำเลยยังไม่ทราบ เว้นแต่ศาลเห็นสมควรให้มีผลเมื่อจำเลยได้รับแจ้ง และมาตรา 257 ให้ศาลกำหนดวิธีโฆษณาเพื่อป้องกันการฉ้อฉลได้
  • ระงับการจดทะเบียน ถ้าเกี่ยวกับทรัพย์พิพาทหรือทรัพย์ของจำเลย มีผลทันทีเว้นแต่ศาลสั่งเป็นอย่างอื่น ถ้าเกี่ยวกับการกระทำที่ถูกฟ้อง จะผูกพันนายทะเบียนเมื่อนายทะเบียนได้รับแจ้ง และสำหรับทรัพย์ที่มีทะเบียน ศาลแจ้งนายทะเบียนให้บันทึกคำสั่งไว้ในทะเบียน

สิ่งที่คำสั่งไม่ทำ

  • ไม่ได้ทำให้เจ้าหนี้ได้เงิน ทรัพย์ที่ยึดไว้ก่อนพิพากษายังต้องรอคำพิพากษาและขั้นบังคับคดีก่อนขาย
  • ไม่ได้ให้เจ้าหนี้มีสิทธิเหนือเจ้าหนี้อื่นโดยอัตโนมัติ ผู้รับจำนอง และเจ้าหนี้อื่นที่มีสิทธิดีกว่ายังมีสิทธิของตน ดู หลายเจ้าหนี้ ทรัพย์เดียวกัน ใครได้ก่อน
  • ไม่ได้ครอบคลุมทรัพย์ที่ไม่ได้ระบุในคำสั่ง หรือทรัพย์ที่ไม่ใช่ของจำเลย

หลังได้คำสั่ง ควรตรวจว่าคำสั่งถูกบันทึกหรือส่งถึงผู้ที่ต้องปฏิบัติ (เช่น สำนักงานที่ดิน) แล้วจริง และเก็บหลักฐานการแจ้งไว้

7. ค่าใช้จ่ายและหลักประกัน

มาตรา 257 ให้ศาลสั่งให้ผู้ขอวางเงินหรือหาประกันตามจำนวนที่เห็นสมควรก่อนออกหมายยึด หมายอายัด หมายห้ามชั่วคราว หมายจับหรือคำสั่งใดก็ได้ เพื่อใช้เป็นค่าสินไหมทดแทนที่จำเลยอาจได้รับตามมาตรา 263

ที่ควรรู้เพื่อตัดสินใจ

  • ศาลอาจกำหนดหลักประกัน หรือไม่กำหนดก็ได้ ขึ้นกับคดี ทรัพย์ที่ขอ และความเสี่ยงของผลกระทบต่อจำเลย
  • ต้องมีเงินหรือหลักประกันที่หาได้ทันตามที่ศาลกำหนด ถ้าเตรียมไม่ทัน คำสั่งอาจไม่ออก
  • มีค่าธรรมเนียมศาลและค่าใช้จ่ายในการดำเนินการอื่นตามปกติ ควรสอบถามก่อนยื่น
  • ค่าที่จ่ายเพื่อคุ้มครองชั่วคราวเป็นคนละเรื่องกับค่าบังคับคดีหลังชนะคดี

เรื่องจำนวนเงินไม่มีสูตรตายตัวในบทความนี้ เพราะศาลกำหนดตามข้อเท็จจริงของแต่ละคดี

8. ความเสี่ยง: ถ้าขอไปแล้วเจ้าหนี้ผิดพลาด

มาตรา 263 ให้จำเลยที่ถูกบังคับด้วยวิธีชั่วคราวยื่นคำขอต่อศาลชั้นต้น ภายในสามสิบวันนับแต่วันพิพากษา เพื่อให้โจทก์ชดใช้ค่าสินไหมทดแทน ใน 2 กรณี

  1. โจทก์แพ้คดี และศาลสั่งไปเพราะเข้าใจผิดว่าสิทธิเรียกร้องมีมูล โดย ความผิดหรือความเลินเล่อของผู้ขอ
  2. ไม่ว่าชนะหรือแพ้คดี ศาลสั่งไปเพราะเข้าใจผิดว่ามีเหตุผลเพียงพอสำหรับวิธีการนั้น โดยความผิดหรือความเลินเล่อของผู้ขอ

สรุปเป็นภาษาชาวบ้าน การแพ้คดีอย่างเดียวยังไม่ทำให้ต้องชดใช้เสมอไป ต้องดูว่าศาลหลงเชื่อเพราะความผิดหรือความเลินเล่อของผู้ขอหรือไม่ แต่ถ้าบรรยายข้อเท็จจริงเกินจริง ขอทรัพย์ที่ไม่ใช่ของลูกหนี้ หรือขอยึดทรัพย์จำนวนมากเกินหนี้ ความเสี่ยงสูงขึ้น และจำนวนที่ศาลสั่งก็เป็นไปตามที่ศาลเห็นสมควร

แนวปฏิบัติเพื่อลดความเสี่ยง

  • ให้ข้อเท็จจริงตรงและครบ ไม่ขอบเขตกว้างเกินเหตุ
  • ระบุเฉพาะทรัพย์ที่มีหลักฐานว่าเป็นของจำเลย
  • ตรวจกับทนายว่าหนี้มีมูลพอ ก่อนเลือกแนวทางนี้
  • ชั่งว่าผลเสียต่อธุรกิจของลูกหนี้ที่เป็นไปได้ สมเหตุสมผลกับสิ่งที่เจ้าหนี้ปกป้อง

ยังมีผลข้างเคียงทางความสัมพันธ์ด้วย การยึดบัญชีลูกค้าหรืออายัดเงินที่ลูกค้าของลูกหนี้ต้องจ่าย อาจกระทบธุรกิจของลูกหนี้และโอกาสที่จะเจรจา เจ้าหนี้ควรชั่งก่อนว่าต้องการอะไรมากกว่ากัน

9. ลูกหนี้โอนทรัพย์ไปแล้ว ขอห้ามโอนก็ไม่ทัน

คำขอก่อนพิพากษามองไปข้างหน้า คือกันไม่ให้ทรัพย์หลุดต่อไป ถ้าลูกหนี้โอนไปแล้ว เจ้าหนี้อาจต้องพิจารณาฟ้องขอเพิกถอนการโอนที่ทำให้เจ้าหนี้เสียเปรียบตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 237 ซึ่งมีเงื่อนไขเรื่องความรู้ของผู้รับโอน สิทธิของบุคคลภายนอกที่สุจริต และกำหนดเวลา (มาตรา 238, 240) ที่ต้องตรวจให้ครบ

เรื่องนั้นอธิบายละเอียดแล้วใน ลูกหนี้โอนทรัพย์หนีการบังคับคดี อย่านับเวลาเองโดยไม่ปรึกษาทนาย

10. ตัวอย่างสมมติ

ตัวอย่างสมมติ (ตัวเลขและข้อเท็จจริงเป็นเพียงภาพประกอบ ไม่ใช่คดีจริงของใคร) บริษัท ก. เป็นผู้รับเหมา ฟ้องบริษัท ข. เรียกค่าจ้างค้างชำระ ระหว่างคดี ก. เห็นป้ายประกาศขายที่ดินแปลงเดียวที่ ข. ถือกรรมสิทธิ์ และทราบจากพนักงานของ ข. ว่า ข. กำลังเจรจาขายให้ญาติของผู้ถือหุ้น

ขั้นสิ่งที่ ก. ทำ
1รวบรวมสัญญา ใบส่งมอบงาน หนังสือทวงถาม และหลักฐานที่ ข. ยอมรับงาน เพื่อแสดงว่าคำฟ้องมีมูล
2เก็บภาพป้ายประกาศ ข้อความเสนอขาย และผลตรวจที่ดินตามช่องทางที่ชอบ เพื่อแสดงเหตุตามมาตรา 255
3ยื่นคำขอฝ่ายเดียวให้ศาลสั่งห้ามโอนและให้ระงับการจดทะเบียนที่ดินแปลงนั้นไว้ก่อน ระบุเฉพาะแปลงนั้น ไม่ขอกว้างเกิน
4ศาลพิจารณาและอาจกำหนดหลักประกันก่อนออกคำสั่ง
5ถ้าศาลอนุญาต ติดตามให้คำสั่งส่งถึงสำนักงานที่ดินและบันทึกไว้
6คดีดำเนินต่อไป หากชนะ จึงขอบังคับคดี และดูว่าที่ดินมีจำนองหรือเจ้าหนี้อื่นหรือไม่

ผลที่เป็นไปได้ในตัวอย่างนี้มีหลายทาง ศาลอาจอนุญาต อนุญาตบางส่วน หรือยกคำขอ และแม้ศาลอนุญาต การที่ ก. จะได้เงินยังขึ้นอยู่กับผลคดี มูลค่าที่ดิน ภาระจำนอง และสิทธิของผู้อื่น

11. เอกสารที่ควรเตรียมก่อนปรึกษาทนาย

  • สัญญา ใบสั่งซื้อ ใบแจ้งหนี้ ใบส่งของที่ลูกหนี้ลงชื่อรับ
  • หนังสือทวงถามและหลักฐานการส่ง
  • ข้อความ อีเมล บันทึกการเจรจาที่ลูกหนี้ยอมรับหรือขอผ่อน
  • ยอดหนี้ที่คำนวณแล้ว
  • ภาพและบันทึกประกาศขายหรือพฤติการณ์ย้ายทรัพย์ พร้อมวันที่และแหล่งที่มา
  • ข้อมูลทรัพย์ที่ต้องการคุ้มครอง เช่น เลขโฉนด ทะเบียนรถ ชื่อผู้ถือกรรมสิทธิ์
  • ชื่อพยานที่เห็นหรือได้ยินเรื่องการย้ายทรัพย์
  • ข้อมูลว่าทรัพย์ติดจำนองหรือมีเจ้าหนี้อื่นหรือไม่ ถ้ามี
  • หมายศาลหรือคำฟ้อง ถ้าฟ้องไปแล้ว
  • ข้อจำกัดด้านเงิน เช่น เงินที่พร้อมวางเป็นหลักประกันได้ถ้าศาลกำหนด

อย่าเข้าใจผิด

ที่มักเข้าใจที่ถูกต้อง
ยื่นฟ้องแล้วทรัพย์ลูกหนี้ถูกอายัดเองไม่ ต้องมีคำขอแยกและศาลสั่ง ศาลตัดสินตามข้อเท็จจริง
ศาลต้องอนุญาตทุกคำขอ ถ้าลูกหนี้ค้างจริงไม่ ต้องมีเหตุตามมาตรา 255 ด้วย
ถ้าศาลสั่งยึดแล้ว เจ้าหนี้ได้เงินแน่ไม่ ยังต้องชนะคดี บังคับคดี และดูสิทธิของผู้อื่นก่อน
เจ้าหนี้ไปล็อกหรือยึดทรัพย์เองได้ถ้ากลัวลูกหนี้ย้ายไม่ ต้องให้ศาลมีคำสั่ง การทำเองอาจเป็นความผิดหรือก่อความรับผิด
ถ้าแพ้คดี เจ้าหนี้ต้องชดใช้ทุกกรณีไม่เสมอไป ต้องดูว่าศาลหลงเพราะความผิดหรือความเลินเล่อของผู้ขอหรือไม่ (มาตรา 263)
ขอคุ้มครองชั่วคราวใช้ได้ในทุกคดีไม่ มาตรา 254 ใช้กับคดีอื่นนอกจากคดีมโนสาเร่
ไม่ต้องมีเอกสาร แค่เล่าให้ศาลฟังก็ได้ต้องมีข้อเท็จจริงและหลักฐานของความเสี่ยง

อ่านเพิ่มเติม

ก่อนพิพากษา ศาลสั่งยึดหรืออายัดได้เมื่อคำฟ้องมีมูลและมีเหตุจำเป็นตามมาตรา 255 ไม่ใช่เพียงเพราะยื่นฟ้อง เตรียมหลักฐานของความเสี่ยงให้ชัด ขอเฉพาะทรัพย์ที่จำเป็น และชั่งความรับผิดตามมาตรา 263 ก่อนยื่น

เราตรวจเอกสารและหลักฐานของคุณ ให้ความเห็นว่าควรขอคุ้มครองชั่วคราวหรือไม่ ยื่นฟ้องและยื่นคำขอต่อศาล ติดตามให้คำสั่งส่งถึงหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ยื่นคำขอบังคับคดีเมื่อชนะคดี และจัดการเมื่อมีผู้คัดค้านและการแจกเงิน เราไม่รับรองว่าศาลจะอนุญาตคำขอ หรือว่าเจ้าหนี้จะได้รับชำระ ไม่ค้นบัญชีธนาคาร และไม่ได้ข้อมูลมาด้วยวิธีที่ไม่ชอบด้วยกฎหมาย การได้เงินคืนขึ้นอยู่กับทรัพย์ สิทธิของผู้รับจำนองและเจ้าหนี้อื่น และข้อเท็จจริงของคดี ค่าบริการขึ้นอยู่กับขั้นของคดีและงานที่ต้องทำ ส่งเอกสารให้เราดูก่อน เราจะแจ้งขอบเขตงานและค่าบริการเป็นลายลักษณ์อักษรก่อนเริ่มงาน ปรึกษาเบื้องต้นโทร 092-254-2045 หรือ ส่งรายละเอียดให้เรา ดู สืบทรัพย์ คดีแพ่ง


คู่มือนี้เผยแพร่โดย สำนักงานกฎหมายสุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม — สำนักงานกฎหมายในจังหวัดขอนแก่น ก่อตั้งเมื่อปี 1986 เป็นข้อมูลทั่วไปเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องใดเรื่องหนึ่งโดยเฉพาะ

คำถามที่พบบ่อย

ยังไม่มีคำพิพากษา สืบทรัพย์และขอยึดทรัพย์ลูกหนี้ได้แค่ไหน+

การตรวจข้อมูลทรัพย์ทำได้เท่าที่ช่องทางที่ชอบด้วยกฎหมายเปิดให้ ส่วนการยึดหรืออายัดก่อนพิพากษาเจ้าหนี้ทำเองไม่ได้ ต้องยื่นคำขอต่อศาลตามมาตรา 254 และศาลสั่งเมื่อพอใจว่าคำฟ้องมีมูลและมีเหตุตามมาตรา 255 เช่น ลูกหนี้ตั้งใจโอนหรือจำหน่ายทรัพย์เพื่อประวิงหรือขัดขวางการบังคับคดี ศาลไม่จำเป็นต้องอนุญาตทุกคำขอ

ยื่นฟ้องแล้ว ทรัพย์ของลูกหนี้ถูกอายัดโดยอัตโนมัติหรือไม่+

ไม่ การยื่นฟ้องอย่างเดียวไม่ทำให้ทรัพย์ถูกยึดหรืออายัด ต้องมีคำขอแยกต่างหากพร้อมข้อเท็จจริงและหลักฐานว่ามีเหตุจำเป็น ศาลพิจารณาตามข้อเท็จจริงของแต่ละคดี

พบทรัพย์ลูกหนี้แล้ว ยึดได้ทันทีหรือไม่+

ก่อนศาลพิพากษา ยึดทันทีไม่ได้ ต้องให้ศาลมีคำสั่งก่อน และศาลอาจให้เจ้าหนี้วางเงินหรือหาประกันไว้เพื่อชดใช้ความเสียหายให้ลูกหนี้ถ้าขอโดยผิดพลาด หลังชนะคดี การยึดทำผ่านหมายบังคับคดีและเจ้าพนักงานบังคับคดี ซึ่งเป็นอีกขั้นหนึ่ง

ถ้าศาลสั่งแล้วภายหลังเจ้าหนี้แพ้คดี ต้องรับผิดต่อลูกหนี้หรือไม่+

อาจต้องรับผิด มาตรา 263 ให้จำเลยยื่นคำขอภายใน 30 วันนับแต่วันพิพากษา เพื่อให้เจ้าหนี้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทน เมื่อศาลมีคำสั่งไปเพราะเข้าใจผิดจากความผิดหรือความเลินเล่อของผู้ขอ ศาลจะให้ชดใช้หรือไม่และเท่าใดขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริง

ขอห้ามลูกหนี้โอนทรัพย์ ต่างจากขอเพิกถอนการโอนที่ทำไปแล้วอย่างไร+

การขอห้ามโอนหรือยึดไว้ก่อนมุ่งรักษาทรัพย์ไว้ระหว่างคดี ส่วนการเพิกถอนตามมาตรา 237 เป็นข้อเรียกร้องในคดีเพื่อให้ศาลเพิกถอนนิติกรรมที่ลูกหนี้ทำไปแล้วโดยรู้ว่าเจ้าหนี้จะเสียเปรียบ มีเงื่อนไขเรื่องผู้รับโอนและกำหนดเวลาของตัวเอง ทั้งสองเรื่องอาจใช้ควบคู่กันได้ตามข้อเท็จจริง

ค่าใช้จ่ายและหลักประกันในการขอคุ้มครองชั่วคราวเป็นอย่างไร+

ขึ้นอยู่กับคดีและสิ่งที่ศาลกำหนด มาตรา 257 ให้ศาลสั่งให้ผู้ขอวางเงินหรือหาประกันตามจำนวนที่เห็นสมควรก่อนออกหมายได้ สำนักงานจะแจ้งขอบเขตงานและค่าบริการเป็นลายลักษณ์อักษรก่อนเริ่มงาน เรื่องหลักประกันที่ศาลกำหนดต้องตัดสินใจจากข้อเท็จจริงของคดี

Lawyer-client handshake symbolizing trust at Suwanvara Law Firm

พร้อมรับฟังเรื่องของคุณ

ปรึกษาเบื้องต้นกับทนายความผู้เชี่ยวชาญของเรา