คำตอบหลัก
เมื่อคุณเลิกรับงานในนามตัวเองและเปลี่ยนมารับงานผ่านบริษัทใหม่ ไม่มีอะไรย้ายตามไปเอง บริษัทเป็นนิติบุคคลอีกรายหนึ่ง สัญญาลูกค้า ใบแจ้งหนี้ค้างรับ ลิขสิทธิ์งานที่คุณทำ และทีมงาน ยังเป็นของคุณจนกว่าจะมีเอกสารที่ผู้เกี่ยวข้องลงนามโอนไปทีละเรื่อง
หลักกฎหมาย (ป.พ.พ. และ พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์) การเปลี่ยนตัวลูกหนี้ใหม่ทำโดยขืนใจลูกหนี้เดิมไม่ได้ (ป.พ.พ. มาตรา 350) การโอนสิทธิเรียกร้องต้องทำเป็นหนังสือและต้องบอกกล่าวลูกหนี้ จึงจะยกขึ้นต่อสู้ลูกหนี้ได้ (มาตรา 306) ลิขสิทธิ์เป็นของผู้สร้างสรรค์ เว้นแต่กฎหมายหรือสัญญากำหนดเป็นอย่างอื่น (พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ มาตรา 8-10) และจะโอนได้ด้วยหนังสือที่ผู้โอนกับผู้รับโอนลงชื่อทั้งสองฝ่าย (มาตรา 17)
ความเห็นเชิงปฏิบัติของเรา ให้แยกเป็นสี่งาน คือ แปลงหนี้หรือทำสัญญาใหม่กับลูกค้าที่ยังมีงานอยู่ ทำหนังสือโอนสิทธิรับเงินสำหรับงานที่ได้ทำไปแล้ว ทำหนังสือโอนลิขสิทธิ์และไฟล์งานจากคุณไปยังบริษัท และทำสัญญาใหม่กับลูกจ้างและผู้รับเหมาช่วง โดยกำหนดวันตัดรอบให้ชัด ความผิดพลาดที่พบบ่อยที่สุดคือไม่เคยทำเอกสารโอนทรัพย์สินทางปัญญา บริษัทจึงขายงานที่ตัวเองไม่ได้เป็นเจ้าของ
คู่มือนี้เน้นธุรกิจบริการ หากเป็นสินค้า สต็อก บัญชีร้านบนแพลตฟอร์ม และการเปรียบเทียบภาษีระหว่างขายเองกับขายผ่านบริษัท ให้อ่าน ขายของออนไลน์ เมื่อไรควรย้ายมาเป็นบริษัท
1. ทำไมสัญญาจึงไม่ "โอนตาม" ไปเอง
สัญญาผูกเฉพาะคู่สัญญาที่ลงนาม ต่อให้คุณจดบริษัทพรุ่งนี้ ลูกค้าก็ยังมีสัญญากับคุณ มีสองอย่างที่โอนได้ และกฎหมายปฏิบัติต่างกัน
| สิ่งที่โอน | เครื่องมือทางกฎหมาย | ใครต้องตกลง | แบบ |
|---|---|---|---|
| สิทธิที่จะได้รับเงิน | โอนสิทธิเรียกร้อง (ป.พ.พ. มาตรา 306) | ลูกหนี้ไม่ต้องตกลง แต่ต้องได้รับบอกกล่าวหรือยินยอม จึงจะผูกพันลูกหนี้ | ทำเป็นหนังสือ การบอกกล่าวหรือยินยอมก็เป็นหนังสือ |
| หน้าที่ที่ต้องทำงาน | เปลี่ยนตัวลูกหนี้ หรือแปลงหนี้ใหม่ (ป.พ.พ. มาตรา 349-350) | ลูกค้า (เจ้าหนี้) และบริษัท ส่วนคุณซึ่งเป็นลูกหนี้เดิมจะถูกข้ามโดยขืนใจไม่ได้ และลูกค้าต้องตกลงปลดคุณ | สัญญาใหม่ แนะนำให้ทำเป็นหนังสือ |
| ความสัมพันธ์ทั้งหมด | แปลงหนี้ใหม่ หรือทำสัญญาใหม่กับบริษัท | ลูกค้า คุณ และบริษัท | ทำเป็นหนังสือ |
สัญญาบริการส่วนใหญ่คือหน้าที่ส่งมอบงานของคุณ ทางที่ใช้ได้จริงจึงเป็น หนังสือแปลงหนี้ใหม่สามฝ่าย หรือ สัญญาฉบับใหม่กับบริษัท แล้วให้สัญญาเดิมสิ้นสุด
2. ขอความยินยอมจากลูกค้าแต่ละราย
ลูกค้ามีสิทธิเลือกว่าใครจะทำงานให้ บางรายจ้างเพราะตัวคุณ บางรายมีระเบียบจัดซื้อ
- ติดต่อลูกค้า ก่อน จดบริษัทหรือทันทีหลังจดเสร็จ โดยเตรียมหนังสือรับรองบริษัทไว้
- เสนอหนังสือสั้น ๆ ว่าสัญญาเดิมสิ้นสุดในวันตัดรอบ และเงื่อนไขเดิมต่อเนื่องกับบริษัท คงราคา ขอบเขต และกำหนดส่งมอบไว้ตามเดิมเพื่อให้อนุมัติง่าย
- ตัดสินใจว่าคุณจะยังเกี่ยวข้องส่วนตัวหรือไม่ เช่น เป็นหัวหน้างานที่ระบุชื่อ หากลูกค้าต้องการ ให้เขียนไว้ในหนังสือแปลงหนี้
- ถ้าลูกค้าไม่ยินยอม อย่าทำเหมือนว่างานย้ายไปแล้ว ให้ทำงานต่อภายใต้สัญญาเดิมและออกใบแจ้งหนี้ในนามตัวเอง แล้วค่อยย้ายภายหลัง หรือรอให้สัญญาหมดอายุแล้วเสนอราคาต่ออายุในนามบริษัท
ลูกค้าที่เซ็นสัญญาใหม่กับบริษัทไม่ได้แปลว่าปลดคุณจากงานเก่าโดยอัตโนมัติ หากต้องการปลดความรับผิดสำหรับงานที่ผ่านมา ให้เขียนไว้ในหนังสือแปลงหนี้
ถ้าลูกค้ารายใหญ่ให้คุณทำสัญญาผ่านบริษัทก่อน อ่าน ลูกค้ารายใหญ่ขอให้รับงานในนามบริษัท ต้องทำอย่างไร
3. เงินที่ได้ทำงานไปแล้ว: ลูกหนี้และการออกใบแจ้งหนี้
งานที่คุณทำและออกใบแจ้งหนี้ก่อนวันตัดรอบ เป็น สิทธิเรียกร้องของคุณ ต่อลูกค้า
- ถ้าปล่อยไว้กับคุณ ลูกค้าก็จ่ายให้คุณ และคุณแสดงเป็นรายได้ของตัวเอง ไม่ต้องโอนอะไร
- ถ้าต้องการให้บริษัทเก็บเงิน ให้ทำ หนังสือโอนสิทธิเรียกร้อง และส่ง หนังสือบอกกล่าว ไปยังลูกค้า หรือให้ลูกค้าตอบรับเป็นหนังสือ ตามมาตรา 306 หากไม่ทำ จะยกการโอนขึ้นต่อสู้ลูกค้าไม่ได้ ลูกค้าที่ชำระให้คุณโดยสุจริตจึงหลุดพ้นหนี้
- อย่าปล่อยให้บริษัท "รับช่วง" บัญชีเงินฝากของคุณโดยปริยาย เงินค่างานเก่าไม่ใช่รายได้ของบริษัท เว้นแต่โอนสิทธิไว้ถูกต้อง และการเสียภาษีเป็นไปตามผู้ที่ได้รับรายได้จริง
งานที่ค้างอยู่ ใครเป็นผู้ออกใบกำกับภาษี เป็นเรื่องภาษี ขึ้นกับว่าฝ่ายใดจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม และเวลาที่ถือว่าส่งมอบบริการ ไม่มีคำตอบเดียวสำหรับการแบ่งงานชิ้นเดียวออกเป็นสองนิติบุคคล จึงขอให้ถามนักบัญชีและเลือกเส้นแบ่งเดียวที่ชัด เช่น งานที่ส่งมอบถึงวันตัดรอบคุณเป็นผู้ออกใบแจ้งหนี้ ส่วนหลังจากนั้นบริษัทเป็นผู้ออก อย่าออกใบแจ้งหนี้จากทั้งสองฝ่ายสำหรับงานชิ้นเดียวกัน
เรื่องบัญชีรายเดือนและการยื่นแบบเมื่อบริษัทเริ่มทำงาน ดู การทำบัญชีบริษัทในปีแรก
4. ลิขสิทธิ์และผลงาน: ใครเป็นเจ้าของอะไร
ตรวจความเป็นเจ้าของก่อนโอน เพราะโอนได้เฉพาะสิ่งที่ตนเป็นเจ้าของ
กฎหมายว่าอย่างไร (พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537)
- มาตรา 8: ผู้สร้างสรรค์เป็นผู้มีลิขสิทธิ์ในงานที่ตนสร้างสรรค์ ภายใต้เงื่อนไขของกฎหมาย
- มาตรา 9: งานที่สร้างสรรค์ในฐานะพนักงานหรือลูกจ้าง ถ้าไม่ได้ตกลงเป็นหนังสือเป็นอย่างอื่น ลิขสิทธิ์เป็นของผู้สร้างสรรค์ แต่นายจ้างนำงานออกเผยแพร่ได้ตามวัตถุประสงค์แห่งการจ้างแรงงาน
- มาตรา 10: งานที่สร้างสรรค์โดยการรับจ้างบุคคลอื่น ผู้ว่าจ้างเป็นผู้มีลิขสิทธิ์ เว้นแต่ผู้สร้างสรรค์กับผู้ว่าจ้างตกลงกันไว้เป็นอย่างอื่น
- มาตรา 17: โอนลิขสิทธิ์ทั้งหมดหรือบางส่วนได้ การโอนที่ไม่ใช่ทางมรดกต้องทำเป็นหนังสือลงลายมือชื่อผู้โอนและผู้รับโอน ถ้าไม่ได้กำหนดระยะเวลา ให้ถือว่าโอนกันสิบปี
หมายความว่าอย่างไรสำหรับคุณ
- งานที่ทำ เพื่อตัวเอง เช่น เทมเพลต ไลบรารีโค้ด ชุดแบรนด์ พอร์ตโฟลิโอ เป็นของคุณ จึงควรโอนให้บริษัท
- งานที่ทำ ตามการว่าจ้างของลูกค้า อาจเป็นของลูกค้าอยู่แล้วตามมาตรา 10 หรือตามสัญญา คุณโอนสิ่งที่ลูกค้าเป็นเจ้าของไม่ได้ ต้องตรวจสัญญาลูกค้าทีละราย
- งานของ ลูกจ้างหรือผู้รับเหมาช่วง ไม่ได้เป็นของคุณโดยอัตโนมัติ ตามมาตรา 9 งานของลูกจ้างเป็นของลูกจ้างเว้นแต่ตกลงเป็นหนังสือ และฟรีแลนซ์ที่คุณจ้างก็เป็นผู้สร้างสรรค์ เว้นแต่สัญญาของคุณกำหนดไว้ หากไม่แน่ใจ ให้ขอหนังสือโอนจากผู้สร้างมายังคุณ แล้วโอนต่อให้บริษัท หรือให้โอนตรงให้บริษัทเลย
เราไม่ได้ระบุว่ามาตรา 10 ใช้กับงานทุกประเภทอย่างไร งานชิ้นใดเป็นการรับจ้างหรือเป็นเพียงการอนุญาตให้ใช้ เป็นข้อเท็จจริงที่ต้องดูจากสัญญาของคุณ
5. หนังสือโอนทรัพย์สินทางปัญญาจากคุณไปยังบริษัท
ทำเป็นเอกสารฉบับเดียวที่ลงนามครบ โดยครอบคลุม
- ตัวงาน ระบุชื่อหรือประเภท พร้อมรายการแนบ และกำหนดว่ารวมงานในอนาคตที่คุณทำเพื่อธุรกิจนี้หรือไม่
- สิทธิ การทำซ้ำ ดัดแปลง จำหน่าย และเผยแพร่ต่อสาธารณชน ตามที่ตั้งใจ
- ระยะเวลาและพื้นที่ ระบุ "ตลอดอายุแห่งการคุ้มครองลิขสิทธิ์ ทั่วโลก" หากไม่ระบุระยะเวลา มาตรา 17 ถือเป็นสิบปี ซึ่งบริษัทมักไม่ต้องการ
- ลายมือชื่อ ของคุณ และของกรรมการผู้มีอำนาจของบริษัท
- สิทธิทางศีลธรรม ผู้สร้างสรรค์ยังมีสิทธิแสดงความเป็นผู้สร้างและห้ามบิดเบือนแม้โอนแล้ว จึงควรกำหนดเรื่องการให้เครดิตไว้
เครื่องหมายการค้าและโลโก้เป็นอีกเรื่อง ดู ความเป็นเจ้าของแบรนด์เมื่อตั้งบริษัท และการจดทะเบียน ดู ขั้นตอนจดทะเบียนเครื่องหมายการค้า
ถ้าคุณเขียนซอฟต์แวร์ อ่านเพิ่ม สัญญาพัฒนาซอฟต์แวร์และความเป็นเจ้าของซอร์สโค้ด
6. ไฟล์ บัญชี และเครื่องมือ
ลิขสิทธิ์เป็นเพียงส่วนหนึ่ง ให้ทำรายการและย้ายสิ่งต่อไปนี้
- ไฟล์ต้นฉบับ ไฟล์ออกแบบ ที่เก็บโค้ด เทมเพลต ฟอนต์ ปลั๊กอิน พร้อมตรวจสิทธิการใช้ บางใบอนุญาตเป็นของบุคคลและโอนให้บริษัทไม่ได้
- โดเมนและโฮสติ้ง เปลี่ยนผู้จดทะเบียนและผู้ชำระเงินเป็นบริษัท และเก็บบันทึกลงวันที่
- บัญชีโซเชียล แอปสโตร์ และโฆษณา หลายแพลตฟอร์มต้องเปิดบัญชีใหม่ หรือมีขั้นตอนเปลี่ยนเจ้าของ
- ค่าสมัครใช้ซอฟต์แวร์ ย้ายหรือซื้อใหม่ในนามบริษัท เพื่อให้บริษัทเป็นผู้ใช้ที่ได้รับอนุญาต
- ผลงานตัวอย่างและคำรับรอง ตรวจว่าลูกค้าอนุญาตให้เปิดเผย และสัญญาอนุญาตให้บริษัทใช้งานเก่าเป็นตัวอย่างได้
7. ทีมงานและข้อมูลลูกค้า
ลูกจ้าง ตาม ป.พ.พ. มาตรา 577 นายจ้างจะโอนสิทธิของตนให้บุคคลภายนอกได้เมื่อลูกจ้างยินยอมพร้อมใจด้วย ให้ขอความยินยอมเป็นหนังสือจากลูกจ้างแต่ละคน และทำสัญญาจ้างฉบับใหม่กับบริษัท โดยรับรองอายุงานต่อเนื่อง อย่าถือว่าลูกจ้างย้ายไปโดยอัตโนมัติ
ผู้รับเหมาช่วงและฟรีแลนซ์ ทำสัญญาใหม่กับบริษัท มีข้อโอนทรัพย์สินทางปัญญา รักษาความลับ งานที่ต้องส่งมอบ และเงื่อนไขการจ่ายเงิน เรื่องความเสี่ยงที่จะถูกมองว่าเป็นลูกจ้าง ดู ฟรีแลนซ์ระยะยาวกับลูกจ้าง
ข้อมูลลูกค้า ถ้าคุณถือข้อมูลส่วนบุคคลของลูกค้า (รายชื่อติดต่อ ข้อมูลผู้ใช้ ข้อมูลวิเคราะห์) การย้ายให้บริษัทหมายความว่าบริษัทเป็นผู้ควบคุมข้อมูล ให้แจ้งลูกค้า และหากคุณเป็นผู้ประมวลผลข้อมูลแทนลูกค้า ให้ตรวจสัญญาว่าทำได้หรือไม่ ดู รายการตรวจสอบ PDPA
รายการตรวจสอบวันตัดรอบ
- จดบริษัทและเปิดบัญชีธนาคารของบริษัท
- ทำรายการลูกค้าที่ยังมีงานทั้งหมด พร้อมมูลค่าสัญญา ระยะเวลา และวันต่ออายุ
- ส่งหนังสือแปลงหนี้หรือสัญญาฉบับใหม่ให้ลูกค้า และบันทึกคำตอบของแต่ละราย
- กำหนดวันตัดรอบและหลักการออกใบแจ้งหนี้สำหรับงานที่ค้างอยู่
- ตัดสินใจว่าใบแจ้งหนี้ใบใดโอนให้บริษัท ใบใดอยู่กับคุณ และส่งหนังสือบอกกล่าวสำหรับใบที่โอน
- ลงนามหนังสือโอนทรัพย์สินทางปัญญา พร้อมรายการงานและไฟล์แนบ
- ย้ายโดเมน บัญชี ค่าสมัครใช้ และใบอนุญาต
- ขอความยินยอมจากลูกจ้างและลงนามสัญญากับผู้รับเหมาช่วง
- แก้เว็บไซต์ ลายเซ็นอีเมล ใบเสนอราคา และใบแจ้งหนี้เป็นชื่อและข้อมูลของบริษัท
อ่านเพิ่มเติม
- ขายของออนไลน์ เมื่อไรควรย้ายมาเป็นบริษัท
- ลูกค้ารายใหญ่ขอให้รับงานในนามบริษัท ต้องทำอย่างไร
- จดทะเบียนบริษัทสำหรับผู้ถือหุ้นชาวไทย
- ความเป็นเจ้าของแบรนด์เมื่อตั้งบริษัท
- สัญญาพัฒนาซอฟต์แวร์และความเป็นเจ้าของซอร์สโค้ด
บริษัทใหม่ไม่ได้ลูกค้า เงิน หรือทรัพย์สินทางปัญญาของคุณมาโดยอัตโนมัติ ทุกอย่างต้องโอนด้วยเอกสารที่ลงนาม และความยินยอมของลูกค้าคือสิ่งที่ข้ามไม่ได้
ปรึกษาเบื้องต้นฟรี โทร 092-254-2045 หรือ ส่งรายละเอียดให้เรา บริการที่เกี่ยวข้อง สัญญาและเอกสาร จดทะเบียนบริษัท จดทะเบียนเครื่องหมายการค้า และงานทรัพย์สินทางปัญญา
คู่มือนี้เผยแพร่โดย สำนักงานกฎหมายสุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม — สำนักงานกฎหมายในจังหวัดขอนแก่น ก่อตั้งเมื่อปี 1986 เป็นข้อมูลทั่วไปเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องใดเรื่องหนึ่งโดยเฉพาะ
