ข้ามไปยังเนื้อหาหลัก
SUWANVARA LAWFIRM
บริษัท สุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม จำกัด
SUWANVARA LAWFIRM
SUWANVARA LAWFIRM
บริษัท สุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม จำกัด
กฎหมายธุรกิจ

ฝ่ายขายรับปากลูกค้า แต่ฝ่ายผลิตทำไม่ทัน: วางแผนขายและผลิต (S&OP) ให้ใช้ข้อมูลชุดเดียวกันอย่างไร

วิธีวางการประชุม S&OP รายเดือนสำหรับ SME ไทย ให้ฝ่ายขาย ผลิต จัดซื้อ และการเงินดูคำสั่งซื้อ กำลังผลิต วัตถุดิบ และเงินสดชุดเดียวกัน พร้อมขั้นตอนอนุมัติงานเร่งและเงื่อนไขรับคำสั่งซื้อที่ลดการรับปากที่ฝ่ายปฏิบัติการยังไม่ยืนยัน

สำนักงานกฎหมายสุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม— ทีมกฎหมายธุรกิจ21 พฤศจิกายน 256914 นาที
ฝ่ายขายรับปากลูกค้า แต่ฝ่ายผลิตทำไม่ทัน: วางแผนขายและผลิต (S&OP) ให้ใช้ข้อมูลชุดเดียวกันอย่างไร

คำตอบหลัก

ฝ่ายขายรับปากลูกค้าแล้วฝ่ายผลิตทำไม่ทัน มักไม่ใช่เพราะใครไม่ตั้งใจ แต่เพราะแต่ละฝ่ายดูตัวเลขคนละชุด ฝ่ายขายเห็นออเดอร์และลูกค้า ฝ่ายผลิตเห็นเครื่องจักรและคน จัดซื้อเห็นวัตถุดิบที่สั่งไว้ การเงินเห็นเงินสดในบัญชี ไม่มีใครเห็นภาพรวม จนวันที่ลูกค้าถามหาของ

วิธีแก้ที่ใช้ได้กับ SME คือการประชุม S&OP รายเดือน (Sales and Operations Planning) ที่ทุกฝ่ายนำตัวเลขชุดเดียวกันมาวางบนโต๊ะ ได้แก่ คำสั่งซื้อที่ยืนยันแล้ว คำสั่งซื้อที่คาดว่าจะเข้า กำลังผลิตที่ใช้ได้จริง วัตถุดิบที่มีและที่ต้องสั่ง และเงินสดที่รองรับได้ แล้วจบด้วยแผนหนึ่งแผนที่มีเจ้าของ เสริมด้วยกติกาสองข้อคือ งานเร่งต้องมีขั้นตอนอนุมัติ และวันส่งมอบที่แจ้งลูกค้าต้องมาจากตารางที่ฝ่ายผลิตยืนยัน

ฝั่งกฎหมายเกี่ยวข้องตรงจุดที่ฝ่ายขายเขียนวันส่งมอบและเงื่อนไขลงในใบเสนอราคาหรือใบตอบรับคำสั่งซื้อ เอกสารเหล่านั้นอาจผูกพันบริษัท จึงควรให้ฝ่ายปฏิบัติการยืนยันก่อนส่งออก

ใครควรอ่านส่วนไหน

ช่วงของคุณควรอ่านส่วน
ก่อนตัดสินใจ (ยังไม่มีการประชุมแบบนี้ หรือกำลังคิดว่าจะรับออเดอร์ก้อนใหญ่)ส่วนที่ 1, 2, 3 และ 7
ระหว่างดำเนินการ (มีออเดอร์เร่งเข้ามาแล้ว หรือกำลังตั้งรอบประชุม)ส่วนที่ 4, 5, 6 และเช็กลิสต์
เมื่อตัวเลขไม่เป็นไปตามแผน (ส่งช้า ลูกค้าเรียกร้อง หรือเงินสดตึง)ส่วนที่ 5, 6, 8 และตัวอย่างสมมติ

1. ทำไมฝ่ายขายกับฝ่ายผลิตจึงเห็นไม่ตรงกัน

สาเหตุที่พบบ่อยมีสี่ข้อ และแต่ละข้อแก้ได้ด้วยการจัดข้อมูล ไม่ต้องรอเปลี่ยนคน

  • ฝ่ายขายได้รับรางวัลจากยอดขาย การรับออเดอร์เพิ่มจึงดีเสมอในมุมของเขา ส่วนต้นทุนของงานเร่งหรือการส่งช้าไปตกที่ฝ่ายอื่น
  • ตัวเลขอยู่คนละที่ ออเดอร์อยู่ในใบสั่งขายหรือ LINE กำลังผลิตอยู่ในหัวผู้จัดการโรงงาน วัตถุดิบอยู่ในไฟล์ของจัดซื้อ
  • ไม่มีจุดตัดสินใจร่วม เมื่อออเดอร์ใหม่ชนกับออเดอร์เดิม ใครเป็นคนบอกว่าเลื่อนออเดอร์ไหน ถ้าไม่มีกติกา คนที่เสียงดังกว่าจะชนะ
  • ลูกค้าได้ยินคำตอบก่อนฝ่ายผลิตได้ยินคำถาม วันส่งมอบถูกพูดไปในห้องเจรจา แล้วค่อยมาถึงโรงงาน

เรื่องคาดการณ์ยอดขายและสถานะดีลอยู่ในคู่มือ ไปป์ไลน์ ใบเสนอราคา และการพยากรณ์ยอดขาย และการปรับพยากรณ์รายเดือนอยู่ใน Rolling Forecast หน้านี้ไม่ซ้ำกับสองหน้านั้น แต่เริ่มต่อจากจุดที่ฝ่ายขายมีตัวเลขแล้ว และถามว่าฝ่ายปฏิบัติการรับไหวหรือไม่

2. S&OP รายเดือนมีกี่ขั้น และใครต้องอยู่ในห้อง

ใช้โครงสี่ขั้นต่อเดือน ให้จบภายใน 4 ถึง 6 วันทำการ

ขั้นใครทำผลลัพธ์
1. ทบทวนดีมานด์ฝ่ายขายตัวเลขออเดอร์ที่ยืนยันแล้ว ออเดอร์ที่คาดว่าจะเข้า แยกเป็นลูกค้าหลักและลูกค้าทั่วไป
2. ทบทวนซัพพลายผลิต จัดซื้อกำลังผลิตที่ใช้ได้ (ชั่วโมงเครื่อง คน กะ) วัตถุดิบที่มี ที่สั่งแล้ว และเวลารอของ
3. จับคู่และดูเงินสดการเงินส่วนต่างระหว่างดีมานด์กับซัพพลาย และเงินสดที่ต้องใช้ซื้อวัตถุดิบหรือจ่ายโอที
4. ประชุมตัดสินใจผู้บริหารและหัวหน้าทุกฝ่ายแผนหนึ่งแผน ผู้รับผิดชอบ และสิ่งที่ฝ่ายขายห้ามรับปากในเดือนนี้

คนที่ต้องอยู่ในห้องคือผู้ที่ตัดสินใจเรื่องเงินและเรื่องเวลาได้ ถ้าส่งตัวแทนที่ตัดสินใจแทนไม่ได้ การประชุมจะกลายเป็นรายงานเฉย ๆ

ถ้าบริษัทมีประชุมผู้บริหารรายเดือนอยู่แล้ว ให้ผูก S&OP เข้าเป็นหนึ่งวาระ ดูโครงวาระได้ใน วาระประชุมผู้บริหารรายเดือน ไม่ต้องตั้งประชุมซ้ำ

3. ข้อมูลชุดเดียวกันต้องมีอะไรบ้าง

ใช้ไฟล์เดียวที่ทุกฝ่ายเปิดดูได้ และให้แต่ละคอลัมน์มีเจ้าของ

ข้อมูลเจ้าของต้องมีอะไร
คำสั่งซื้อฝ่ายขายเลขที่ออเดอร์ ลูกค้า จำนวน วันที่ลูกค้าต้องการ วันที่บริษัทยืนยัน สถานะ (ยืนยันแล้ว/รอลูกค้า/ยังไม่ยืนยัน)
กำลังผลิตผลิตปริมาณที่ทำได้ต่อสัปดาห์ แยกกะปกติกับโอที ช่วงบำรุงรักษาเครื่อง และคอขวดที่ทราบ
วัตถุดิบและชิ้นส่วนจัดซื้อคงเหลือ ที่สั่งแล้ววันที่จะถึง เวลารอของของซัพพลายเออร์ และรายการที่ขาดตลาดบ่อย
เงินสดการเงินเงินเข้า เงินออก และวงเงินที่เหลือสำหรับซื้อวัตถุดิบนอกแผน ดู พยากรณ์เงินสด 13 สัปดาห์
สต็อกสินค้าสำเร็จรูปผลิต หรือคลังจำนวนที่ขายได้ทันทีและที่จองไว้แล้ว

กติกาที่ช่วยได้มากที่สุดคือ แยกออเดอร์ที่ยืนยันแล้วออกจากออเดอร์ที่คาดว่าจะเข้า แผนผลิตของเดือนนี้ใช้ออเดอร์ยืนยัน ส่วนที่คาดว่าจะเข้าใช้เพื่อเตรียมวัตถุดิบและกำลังคนเท่านั้น

4. วันส่งมอบที่ให้ลูกค้าต้องมาจากไหน

ปัญหาใหญ่ของเรื่องนี้เกิดตอนฝ่ายขายเขียนวันที่ลงเอกสารก่อนฝ่ายผลิตตอบ กติกาที่ปฏิบัติได้มีสามข้อ

  • วันส่งมอบมาจากตารางเดียว ฝ่ายขายอ้างวันส่งมอบจากตารางกำลังผลิตที่ผลิตยืนยันแล้ว ไม่ใช่จากความรู้สึกหรือจากที่ลูกค้าขอ
  • ตอบเป็นช่วงหรือเป็นเงื่อนไขเมื่อยังไม่แน่ใจ เช่น "ยืนยันวันส่งมอบเป็นลายลักษณ์อักษรภายใน 2 วันทำการ" จะดีกว่าให้วันที่ที่ยังไม่มีใครตรวจ
  • มีช่อง "วันที่ฝ่ายผลิตยืนยัน" ในแบบฟอร์มคำสั่งซื้อ ถ้าช่องนั้นว่าง ฝ่ายขายยังไม่ควรส่งใบตอบรับ

ลำดับนี้ใช้ได้ทั้งออเดอร์ปกติและงานเร่ง และเป็นจุดที่ "เงื่อนไขรับคำสั่งซื้อ" ในส่วนถัดไปเข้ามาเกี่ยว

5. งานเร่งอนุมัติอย่างไรไม่ให้ทำลายแผน

งานเร่งคือออเดอร์ที่เข้ามานอกแผนและต้องการของเร็วกว่าที่ตารางปกติรองรับ ต้นทุนมักซ่อนอยู่ในโอที วัตถุดิบที่ซื้อในราคาเร่ง การเปลี่ยนไลน์ และออเดอร์อื่นที่ถูกเลื่อน กติกาควรเขียนไว้ก่อนเกิดเหตุ

ขั้นตอนอนุมัติงานเร่ง

  1. ฝ่ายขายกรอกแบบขอเร่ง: ลูกค้า จำนวน วันที่ต้องการ มูลค่างาน กำไรขั้นต้นโดยประมาณ และเหตุที่ลูกค้าต้องการเร่ง
  2. ฝ่ายผลิตตอบว่า ทำได้หรือไม่ ด้วยวิธีใด (โอที เพิ่มกะ จ้างช่วง) และออเดอร์ใดจะต้องเลื่อน
  3. จัดซื้อตอบว่าวัตถุดิบพอหรือไม่ และถ้าต้องซื้อเพิ่มจะถึงเมื่อไรและราคาเท่าไร
  4. การเงินตอบว่ามีเงินสดรองรับหรือไม่ และกระทบเครดิตเทอมของลูกค้ารายนี้อย่างไร
  5. ผู้อนุมัติตามระดับตัดสินใจ และบันทึกเหตุผลลงแบบฟอร์ม

ระดับผู้อนุมัติที่ตัวอย่างกำหนดไว้ (ปรับตามบริษัท)

กรณีผู้อนุมัติ
ทำได้ในกะปกติ ไม่กระทบออเดอร์อื่นผู้จัดการผลิต
ต้องจ่ายโอทีหรือซื้อวัตถุดิบนอกแผน ไม่เกินวงเงินที่ตั้งไว้ผู้จัดการผลิตร่วมกับการเงิน
เกินวงเงิน หรือต้องเลื่อนออเดอร์ของลูกค้าหลักผู้บริหาร
ต้องเปลี่ยนเงื่อนไขชำระเงินหรือมัดจำผู้บริหารร่วมกับผู้ที่มีอำนาจลงนามของบริษัท

ต้นทุนงานเร่งควรถูกบันทึกเป็นรายการของออเดอร์นั้น เพื่อให้ฝ่ายขายเห็นว่ากำไรที่ได้หลังหักค่าเร่งเหลือเท่าไร และใช้เป็นข้อมูลต่อรองราคากับลูกค้าที่ขอเร่งซ้ำ หากต้นทุนวัตถุดิบเปลี่ยนจนกระทบราคา ดูแนวทางปรับราคาในสัญญาได้ใน ปรับราคาตามต้นทุนวัตถุดิบ

6. เงื่อนไขรับคำสั่งซื้อช่วยลดการรับปากที่ยังไม่ยืนยันอย่างไร

เมื่อฝ่ายขายเขียนวันส่งมอบและเงื่อนไขลงเอกสาร เอกสารนั้นไม่ใช่แค่เครื่องมือขาย ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 359 คำสนองที่มีข้อความเพิ่มเติม มีข้อจำกัด หรือมีข้อแก้ไข ถือเป็นการบอกปัดและเป็นคำเสนอขึ้นใหม่ในตัว ดังนั้นเมื่อบริษัทตอบรับใบสั่งซื้อของลูกค้าโดยแก้วันส่งมอบ ใบตอบรับของบริษัทอาจเป็นคำเสนอใหม่ที่ลูกค้ายังไม่ได้ตอบรับ และถ้าลูกค้ารับของหรือดำเนินการต่อ ข้อความในเอกสารรอบสุดท้ายอาจมีน้ำหนักมาก ผลจริงของแต่ละกรณีต้องดูเอกสารและพฤติการณ์ทั้งหมด หากเอกสารสองฝ่ายขัดกัน ดู ใบเสนอราคาและใบสั่งซื้อที่เงื่อนไขขัดกัน

เงื่อนไขที่ควรกำหนดให้ตรงกับแผน S&OP มีดังนี้

เงื่อนไขแนวทางเขียนเชื่อมกับข้อมูลชุดไหน
วันส่งมอบระบุว่าเป็นวันที่ประมาณการหรือวันที่ยืนยัน และจะนับจากเมื่อใด (เช่น นับจากวันที่ได้รับมัดจำและแบบที่ลูกค้าอนุมัติ)ตารางกำลังผลิต
ปริมาณขั้นต่ำและสูงสุดกำหนดช่วงปริมาณต่อใบสั่งหรือต่อเดือน หากเกินต้องตกลงใหม่กำลังผลิต วัตถุดิบ
กำหนดยืนราคาระบุจำนวนวันที่ใบเสนอราคาใช้ได้ และสิ่งที่ทำให้ราคาเปลี่ยนก่อนยืนยันราคาและเวลารอวัตถุดิบ
การแก้ไขหรือยกเลิกคำสั่งซื้อระบุเวลาแจ้งล่วงหน้าที่ยังแก้ได้ ผลของการแก้หลังเริ่มผลิต และค่าใช้จ่ายที่ลูกค้ารับแผนผลิต สต็อกวัตถุดิบ
งานเร่งระบุว่าการเร่งต้องได้รับการยืนยันเป็นลายลักษณ์อักษร และมีค่าใช้จ่ายเพิ่มหรือไม่ผลของขั้นตอนอนุมัติงานเร่ง
มัดจำและการชำระผูกวันที่เริ่มผลิตกับการได้รับมัดจำเงินสด
ความล่าช้าที่เกิดจากฝ่ายลูกค้าระบุว่าการอนุมัติแบบหรือการส่งข้อมูลล่าช้าทำให้วันส่งมอบเลื่อนตามไปด้วยตารางกำลังผลิต

ข้อควรระวังคือ อย่าใส่เงื่อนไขที่บริษัทไม่มีวิธีปฏิบัติตามจริง เช่น เขียนว่าส่งภายใน 7 วันทุกกรณี ทั้งที่ตารางผลิตไม่รองรับ เงื่อนไขที่เขียนเกินความสามารถย่อมกลับมาเป็นภาระของบริษัทเอง

ถ้าสัญญาหรือเอกสารมีค่าปรับส่งช้า หรือกำหนดให้ชดเชยความเสียหาย ควรให้ผู้มีหน้าที่ตรวจสัญญาดูก่อนลงนาม หลักการตรวจสัญญาอยู่ในคู่มือ ตรวจสัญญาก่อนเซ็นเมื่อไม่มีฝ่ายกฎหมาย

7. ก่อนรับออเดอร์ก้อนใหญ่ ต้องถามอะไรบ้าง

เมื่อมีลูกค้าขอสั่งปริมาณมากหรือขอส่งเร็ว ให้ถามสี่ข้อก่อนตอบรับ

  • กำลังผลิตว่างพอหรือไม่ ถ้าไม่พอ ต้องเลื่อนออเดอร์ใครหรือเพิ่มกะ
  • วัตถุดิบพอหรือไม่ ซัพพลายเออร์ส่งทันในเวลาที่ต้องการหรือไม่
  • เงินสดรับไหวหรือไม่ ลูกค้าจ่ายเมื่อไร และบริษัทต้องออกเงินก่อนเท่าใด
  • ถ้าส่งช้า สัญญาให้ลูกค้าเรียกร้องอะไรได้ และบริษัทจะเสียอะไร

ถ้าตอบไม่ได้สักข้อ ให้ตอบลูกค้าด้วยเงื่อนไข เช่น "ขอยืนยันกำลังผลิตและวัตถุดิบภายในวันที่ ... แล้วแจ้งกลับเป็นลายลักษณ์อักษร" มากกว่ารับปากทันที

8. เมื่อตัวเลขไม่เป็นไปตามแผน ควรทำอะไรก่อน

  • รู้ว่าจะส่งช้า ให้แจ้งลูกค้าก่อนถึงกำหนด พร้อมวันใหม่ที่ฝ่ายผลิตยืนยัน การเงียบจนถึงวันส่งทำให้ความสัมพันธ์เสียมากกว่าการแจ้งล่วงหน้า
  • ดูก่อนว่าสัญญาหรือใบตอบรับเขียนไว้อย่างไร เรื่องวันส่งมอบ ผลของความล่าช้า และสิทธิยกเลิก ถ้ามีข้อพิพาทหรือคำขู่ฟ้อง ควรปรึกษาทนายก่อนตอบ
  • ถ้าเหตุเกิดจากต้นทุนหรือเหตุภายนอก ดู เหตุสุดวิสัยกับต้นทุนที่เพิ่มขึ้น ว่าเหตุแบบนี้ถือเป็นเหตุสุดวิสัยตามสัญญาหรือไม่ ซึ่งมักไม่ใช่โดยอัตโนมัติ
  • ย้อนดูว่าความผิดพลาดเกิดที่ขั้นไหน รับปากก่อนยืนยัน ข้อมูลกำลังผลิตเก่า หรือวัตถุดิบไม่มา แล้วแก้กติกาในรอบ S&OP ถัดไป

9. เช็กลิสต์ตั้ง S&OP ภายในหนึ่งเดือน

  • เลือกวันประชุมประจำเดือนและกำหนดผู้เข้าประชุมที่ตัดสินใจเรื่องเงินและเวลาได้
  • สร้างไฟล์ข้อมูลชุดเดียว แยกออเดอร์ที่ยืนยันแล้วออกจากออเดอร์ที่คาดว่าจะเข้า
  • ระบุเจ้าของข้อมูลทุกคอลัมน์ และกำหนดเส้นตายอัปเดตก่อนประชุม
  • กำหนดวิธีวัดกำลังผลิตที่ใช้ได้จริง รวมคอขวดและช่วงบำรุงรักษา
  • เพิ่มช่อง "วันที่ฝ่ายผลิตยืนยัน" ในแบบฟอร์มคำสั่งซื้อและใบตอบรับ
  • เขียนแบบฟอร์มขอเร่งและตารางผู้อนุมัติตามวงเงิน
  • ทบทวนเงื่อนไขรับคำสั่งซื้อและใบเสนอราคา ให้ตรงกับสิ่งที่โรงงานทำได้จริง
  • ให้การเงินบันทึกผลกระทบเงินสดของงานเร่งทุกงาน
  • จดบันทึกการตัดสินใจและผู้รับผิดชอบทุกครั้ง
  • ทบทวนหลังรอบแรกว่าแผนกับของจริงต่างกันเท่าไรและเพราะอะไร

10. ตัวอย่างสมมติ: ลูกค้าขอเพิ่ม 400 ชิ้นภายในสามสัปดาห์

ตัวอย่างนี้เป็นเหตุการณ์สมมติ ไม่ใช่คดีหรือบริษัทจริง ตัวเลขทั้งหมดเป็นตัวเลขประกอบการอธิบาย

บริษัทสมมติผลิตชิ้นส่วนพลาสติก กำลังผลิตกะปกติประมาณ 1,000 ชิ้นต่อเดือน ออเดอร์ที่ยืนยันแล้วมี 900 ชิ้น ลูกค้ารายใหญ่โทรหาฝ่ายขายขอเพิ่ม 400 ชิ้นใน 3 สัปดาห์ ฝ่ายขายอยากรับเพราะมูลค่างานราว 200,000 บาท

รายการ (ตัวเลขสมมติ)ผลที่ได้จากข้อมูลชุดเดียว
กำลังผลิตที่เหลือในกะปกติ100 ชิ้น
ส่วนที่ต้องเร่งเพิ่ม300 ชิ้นจากโอทีหรือเพิ่มกะ
ต้นทุนโอทีและเปลี่ยนไลน์โดยประมาณ30,000 บาท
วัตถุดิบเพิ่มที่ต้องซื้อประมาณ 60,000 บาท ถึงใน 10 วัน
เงินสดที่ต้องออกก่อนลูกค้าชำระ90,000 บาท ลูกค้าเครดิต 45 วัน
กำไรขั้นต้นโดยประมาณของงานเร่งลดลงจากที่ฝ่ายขายคิดไว้ ต้องคำนวณหลังหักค่าเร่ง

ฝ่ายขายไม่ตอบรับทันที แต่ตอบลูกค้าว่า "ขอยืนยันกำลังผลิตและวัตถุดิบภายใน 2 วันทำการ" จากนั้นกรอกแบบขอเร่ง ผู้จัดการผลิตตอบว่าทำ 300 ชิ้นแรกทันในสัปดาห์ที่ 3 ได้ แต่อีก 100 ชิ้นต้องส่งสัปดาห์ที่ 4 จัดซื้อยืนยันวัตถุดิบ การเงินยืนยันว่าเงินสดรองรับ ผู้บริหารอนุมัติเพราะเกินวงเงินของผู้จัดการ

ใบตอบรับระบุว่า ส่ง 300 ชิ้นภายในวันที่กำหนด และอีก 100 ชิ้นสัปดาห์ถัดมา นับจากวันที่ได้รับมัดจำและแบบอนุมัติ งานเร่งมีค่าใช้จ่ายเพิ่มที่แจ้งไว้ชัดเจน ถ้าลูกค้าส่งกลับโดยแก้เงื่อนไข บริษัทไม่ถือว่าข้อตกลงเกิดขึ้นจนกว่าจะตกลงกันใหม่เป็นลายลักษณ์อักษร

ผลที่ได้ในตัวอย่างนี้คือ บริษัทไม่ต้องรับปากส่ง 400 ชิ้นใน 3 สัปดาห์ทั้งหมดแล้วค่อยหาทางเอาตัวรอด เหตุการณ์จริงอาจต่างออกไป ขึ้นอยู่กับสัญญา ซัพพลายเออร์ และตัวเลขของแต่ละบริษัท

อย่าเข้าใจผิด

  • "S&OP คือการประชุมเพิ่มอีกหนึ่งครั้ง" ไม่เสมอไป ถ้ามีประชุมผู้บริหารรายเดือนอยู่แล้ว ให้ผูกเป็นหนึ่งวาระ สิ่งที่ต่างคือทุกฝ่ายต้องนำตัวเลขชุดเดียวกันมา
  • "ต้องมีซอฟต์แวร์ ERP ก่อน" ไม่จำเป็น สเปรดชีตที่มีเจ้าของข้อมูลและวันอัปเดตชัดเจนใช้ได้ ปัญหาส่วนมากอยู่ที่วินัยของข้อมูล ไม่ใช่เครื่องมือ
  • "ใส่วันส่งมอบในใบเสนอราคาไปก่อน ค่อยแก้ทีหลังได้" อาจแก้ไม่ได้ง่าย เอกสารที่ส่งออกไปอาจเป็นคำเสนอที่ผูกพันได้ ควรให้ฝ่ายผลิตยืนยันก่อน
  • "เขียนเงื่อนไขในใบตอบรับแล้ว ลูกค้าต้องยอมตามเสมอ" ไม่เสมอไป หากข้อความต่างจากใบสั่งซื้อของลูกค้า อาจเป็นคำเสนอใหม่ที่ลูกค้ายังไม่ได้ตอบรับ ผลขึ้นอยู่กับเอกสารและพฤติการณ์ของแต่ละกรณี
  • "งานเร่งคือโอกาสทำกำไร" ไม่เสมอไป หลังหักโอที วัตถุดิบราคาเร่ง และออเดอร์ที่ถูกเลื่อน กำไรอาจต่ำกว่าที่คิด ต้องคำนวณก่อนอนุมัติ
  • "ทำตามหน้านี้แล้ว ไม่มีทางส่งช้า" ไม่ใช่ หน้านี้ลดการรับปากที่ยังไม่ยืนยัน แต่เครื่องเสีย ซัพพลายเออร์ส่งช้า หรือคำสั่งเปลี่ยนกลางทางก็ยังเกิดได้

ข้อจำกัดของคู่มือนี้ หน้านี้ไม่ใช่คำปรึกษาด้านวิศวกรรมการผลิต การวางสายการผลิต หรือการบัญชีและภาษี ไม่มีสูตรหรือตัวเลขภาษีที่ใช้ตัดสินแทนนักบัญชี และไม่ตอบว่าสัญญาฉบับใดฉบับหนึ่งผูกพันอย่างไร ซึ่งต้องดูเอกสารจริง ข้อมูล ณ วันที่ 21 พฤศจิกายน 2569 หากมีกฎหมายหรือแนวปฏิบัติเปลี่ยน ให้ตรวจกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น กรมพัฒนาธุรกิจการค้า และ กรมสรรพากร

อ่านเพิ่มเติม

ให้ฝ่ายขายแจ้งวันส่งมอบจากตารางที่ฝ่ายผลิตยืนยัน และให้ทุกฝ่ายประชุมบนตัวเลขชุดเดียวกันทุกเดือน จะลดการรับปากที่โรงงานทำไม่ทันได้มากที่สุด

เราช่วยบริษัทจัดระบบเงื่อนไขรับคำสั่งซื้อ ปรับถ้อยคำในใบเสนอราคาและใบตอบรับให้ตรงกับสิ่งที่ฝ่ายปฏิบัติการยืนยันได้ จัดอำนาจอนุมัติงานเร่ง และตรวจสัญญากับลูกค้ารายสำคัญ เราไม่ใช่วิศวกรการผลิต นักบัญชี หรือที่ปรึกษาระบบ ERP และไม่สามารถรับรองผลของการเจรจากับลูกค้า ค่าบริการขึ้นอยู่กับขั้นของเรื่องและงานที่ต้องทำ ส่งเอกสารให้เราดูก่อน เราจะแจ้งขอบเขตงานและค่าบริการเป็นลายลักษณ์อักษรก่อนเริ่มงาน โทร 092-254-2045 หรือ ส่งรายละเอียดให้เรา ดูเพิ่มเติมที่ แผนธุรกิจและระบบบริหาร


คู่มือนี้เผยแพร่โดย สำนักงานกฎหมายสุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม — สำนักงานกฎหมายในจังหวัดขอนแก่น ก่อตั้งเมื่อปี 1986 เป็นข้อมูลทั่วไปเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องใดเรื่องหนึ่งโดยเฉพาะ

คำถามที่พบบ่อย

S&OP คืออะไร และ SME ที่ไม่มีทีมวางแผนโดยเฉพาะต้องใช้หรือไม่+

S&OP (Sales and Operations Planning) คือการประชุมประจำเดือนที่ฝ่ายขาย ผลิต จัดซื้อ และการเงินดูตัวเลขชุดเดียวกันเรื่องคำสั่งซื้อ กำลังผลิต วัตถุดิบ และเงินสด แล้วตกลงแผนหนึ่งแผนที่ทุกฝ่ายรับไปทำ ไม่มีกฎหมายบังคับให้ทำ SME ไม่ต้องมีทีมวางแผน แต่ต้องมีคนถือตัวเลขแต่ละชุดและมีวันประชุมที่แน่นอน

ฝ่ายขายควรตอบลูกค้าเรื่องวันส่งมอบอย่างไร ถ้ายังไม่แน่ใจว่าผลิตทัน+

ให้ตอบเป็นช่วงวันหรือเป็นเงื่อนไข เช่น 'วันส่งมอบจะยืนยันเป็นลายลักษณ์อักษรภายใน 2 วันทำการ' แทนการให้วันที่แน่นอนทันที และกำหนดว่าวันส่งมอบที่ใส่ในใบเสนอราคาหรือใบตอบรับคำสั่งซื้อต้องมาจากตารางกำลังผลิตที่ฝ่ายผลิตยืนยันแล้วเท่านั้น

งานเร่งควรอนุมัติโดยใคร+

ควรกำหนดผู้อนุมัติเป็นรายตำแหน่งและกำหนดเกณฑ์ไว้ล่วงหน้า เช่น งานเร่งที่ไม่ต้องจ้างโอทีเพิ่มหรือซื้อวัตถุดิบนอกแผน ผู้จัดการผลิตอนุมัติเอง งานที่กระทบวัตถุดิบหรือเงินสดเกินวงเงินที่ตั้งไว้ต้องผ่านการเงิน และงานที่ต้องเลื่อนออเดอร์ลูกค้ารายอื่นต้องให้ผู้บริหารตัดสิน

วันส่งมอบที่ฝ่ายขายแจ้งลูกค้า มีผลผูกพันบริษัททางกฎหมายหรือไม่+

อาจมีผล ขึ้นอยู่กับว่าเอกสารนั้นเป็นคำเสนอหรือคำสนอง และข้อความที่เขียนไว้ ใบเสนอราคาหรือใบตอบรับคำสั่งซื้อที่ระบุวันส่งมอบ อาจถูกอ่านว่าเป็นข้อตกลงเรื่องเวลา ถ้าลูกค้าตอบรับตามนั้น ส่วนคำตอบรับที่มีข้อแก้ไขถือเป็นคำเสนอใหม่ตาม ป.พ.พ. มาตรา 359 ผลของแต่ละกรณีต้องดูเอกสารและพฤติการณ์จริง

ต้องใช้ซอฟต์แวร์ ERP ก่อนจึงจะทำ S&OP ได้หรือไม่+

ไม่จำเป็น เริ่มได้ด้วยสเปรดชีตหนึ่งไฟล์ที่ทุกฝ่ายดูร่วมกัน ถ้าตัวเลขในไฟล์มีที่มาชัด มีเจ้าของ และอัปเดตก่อนประชุมทุกเดือน ระบบซอฟต์แวร์ค่อยตามมาเมื่อปริมาณงานหรือจำนวน SKU มากจนสเปรดชีตตามไม่ทัน

Lawyer-client handshake symbolizing trust at Suwanvara Law Firm

พร้อมรับฟังเรื่องของคุณ

ปรึกษาเบื้องต้นกับทนายความผู้เชี่ยวชาญของเรา