ผู้รับเหมาได้รับโทรศัพท์จากธนาคารว่า เจ้าของโครงการส่งหนังสือเรียกให้ธนาคารจ่ายเงินตามหนังสือค้ำประกันการปฏิบัติตามสัญญา ธนาคารจะจ่ายภายในไม่กี่วัน และจะตัดเงินจากวงเงินของบริษัท ขณะที่ผู้รับเหมาเห็นว่างานล่าช้าเพราะเจ้าของงานส่งแบบช้าและสั่งงานเพิ่มหลายรายการ อีกกรณีที่พบบ่อยคือเจ้าของโครงการส่งหนังสือว่า "ให้ต่ออายุหนังสือค้ำประกัน มิฉะนั้นจะเรียกเงิน" ทั้งที่งานส่งมอบไปแล้ว
คู่มือนี้เขียนสำหรับ ผู้รับเหมา ผู้รับเหมาช่วง และผู้ขายเครื่องจักรที่รับติดตั้ง ซึ่งเปิดหนังสือค้ำประกันธนาคารให้ลูกค้าไว้ อธิบายว่าต้องตรวจอะไรบ้างในช่วงไม่กี่วันก่อนตอบเจ้าของโครงการและธนาคาร หากเรื่องของคุณคือเจ้าของงานไม่คืนเงินประกันผลงานที่หักไว้เป็นเงินสด ดู เงินประกันผลงานไม่ได้คืน ซึ่งเขียนไว้แยกแล้ว
คำตอบหลัก
ทำสามเรื่องพร้อมกัน หนึ่ง ขอสำเนาหนังสือเรียกและหนังสือค้ำประกันฉบับจริง แล้วอ่านว่าค้ำอะไร เรียกได้เมื่อใด หมดอายุเมื่อใด และวงเงินเหลือเท่าใด สอง เทียบเหตุที่เจ้าของโครงการอ้างกับหลักฐานในสัญญาหลัก ได้แก่ การส่งมอบ การตรวจรับ งานเพิ่ม และการขยายเวลา สาม ตอบเป็นหนังสือทั้งถึงธนาคารและเจ้าของโครงการ ภายในเวลาที่ธนาคารแจ้ง
หลักกฎหมาย: หนังสือค้ำประกันของธนาคารเป็นสัญญาค้ำประกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ผู้ค้ำประกันซึ่งเป็นนิติบุคคลอาจยินยอมรับผิดอย่างลูกหนี้ร่วมได้ (มาตรา 681/1 วรรคสอง) ผู้ค้ำประกันอาจยกข้อต่อสู้ที่ลูกหนี้มีต่อเจ้าหนี้ขึ้นต่อสู้ได้ (มาตรา 694) และข้อตกลงที่แตกต่างจากมาตรา 694 เป็นโมฆะ (มาตรา 685/1) แต่การยกข้อต่อสู้เป็น สิทธิของธนาคาร ไม่ใช่หน้าที่ที่ธนาคารต้องทำแทนผู้รับเหมา ในทางปฏิบัติธนาคารมักตรวจว่าหนังสือเรียกตรงกับเงื่อนไขในหนังสือค้ำประกันหรือไม่ แล้วจ่าย และเรียกเงินคืนจากผู้รับเหมาตามข้อตกลงวงเงินที่ทำไว้ ดังนั้น ไม่มีคำตอบเหมารวมว่าห้ามธนาคารจ่ายได้หรือไม่ได้ ต้องอ่านหนังสือค้ำประกัน สัญญาหลัก และหนังสือเรียกฉบับจริงเป็นรายเรื่อง
1. หนังสือค้ำประกันฉบับนี้ค้ำอะไร และต่างจากเงินประกันผลงานอย่างไร
หนังสือค้ำประกันแต่ละฉบับมักออกมาเพื่อค้ำความเสี่ยงคนละเรื่อง ผู้รับเหมาบางรายมีหลายฉบับในโครงการเดียว จึงต้องแยกให้ออกว่าฉบับที่ถูกเรียกคือฉบับใด
| ประเภท | ค้ำอะไร | สิ่งที่ต้องตรวจ |
|---|---|---|
| ค้ำประกันซอง | ผู้ชนะการประมูลไม่ยอมทำสัญญา | มักหมดหน้าที่เมื่อทำสัญญาแล้ว ถ้ายังถูกเรียกหลังทำสัญญา ต้องถามว่าอ้างเหตุอะไร |
| ค้ำประกันเงินล่วงหน้า | เงินล่วงหน้าที่เจ้าของงานจ่ายไปและยังหักคืนไม่ครบ | ยอดค้ำควรลดลงตามงวดที่หักคืนแล้วหรือไม่ มีหนังสือลดยอดหรือหลักฐานการหักคืนครบหรือไม่ |
| ค้ำประกันการปฏิบัติตามสัญญา | การผิดสัญญาหลัก เช่น ทิ้งงาน ทำงานไม่แล้วเสร็จ หรือไม่เป็นไปตามข้อกำหนด | วงเงิน วันสิ้นสุด และถ้อยคำว่าค้ำหนี้ใดบ้าง |
| ค้ำประกันผลงานในระยะรับประกัน | ความชำรุดบกพร่องหลังส่งมอบ มักใช้แทนเงินประกันผลงานที่เป็นเงินสด | ระยะรับประกันเริ่มนับเมื่อใด มีหนังสือแจ้งความชำรุดและโอกาสให้แก้ไขก่อนหรือไม่ |
ความต่างจาก เงินประกันผลงาน คือ เงินประกันผลงานเป็นเงินสดที่เจ้าของงานหักไว้และถือเอง ข้อพิพาทจึงเป็นเรื่องระหว่างผู้รับเหมากับเจ้าของงานโดยตรง ส่วนหนังสือค้ำประกันมีธนาคารเป็นฝ่ายที่สาม ธนาคารจ่ายจากความผูกพันของตนตามถ้อยคำในหนังสือค้ำประกัน แล้วไปเรียกเงินคืนจากผู้รับเหมา ผู้รับเหมาจึงอาจเสียเงินก่อนแล้วค่อยไปโต้แย้งกับเจ้าของงานภายหลัง
คำถามแรกที่ควรถามคือ เหตุที่ถูกเรียกตรงกับประเภทของหนังสือค้ำประกันหรือไม่ เช่น หนังสือค้ำประกันผลงานในระยะรับประกันถูกเรียกเพื่อเอาค่าปรับงานล่าช้า หรือหนังสือค้ำประกันเงินล่วงหน้าถูกเรียกเต็มจำนวนทั้งที่หักเงินล่วงหน้าคืนไปเกือบครบแล้ว แต่ต้องระวังว่าหนังสือค้ำประกันบางฉบับเขียนกว้าง เช่น ค้ำ "หนี้ทั้งปวงตามสัญญา" ข้อโต้แย้งนี้จึงขึ้นกับถ้อยคำจริง
สำหรับผู้ขายเครื่องจักร หนังสือค้ำประกันมักผูกกับการส่งมอบ การทดสอบเดินเครื่อง และการรับประกัน หากเจ้าของโรงงานอ้างว่าเครื่องผลิตไม่ได้ตามสเปก ดูเรื่องหลักฐานทางเทคนิคใน ซื้อเครื่องจักรแล้วผลิตไม่ได้ตามสเปก
2. ต้องอ่านถ้อยคำอะไรในหนังสือค้ำประกัน: เงื่อนไขการเรียก วันหมดอายุ และวงเงิน
ขอสำเนาหนังสือค้ำประกันฉบับที่ธนาคารออกจริงจากธนาคาร อย่าอ่านจากแบบฟอร์มในสัญญาหลักอย่างเดียว เพราะบางครั้งถ้อยคำที่ออกจริงไม่ตรงกับแบบฟอร์ม แล้วตรวจเรื่องต่อไปนี้
- เงื่อนไขการเรียก หนังสือค้ำประกันบางฉบับเขียนว่าธนาคารจะจ่ายเมื่อได้รับหนังสือเรียกเป็นลายลักษณ์อักษร โดยเจ้าของงานไม่ต้องพิสูจน์การผิดสัญญา บางฉบับกำหนดให้ต้องแนบเอกสาร เช่น หนังสือรับรองของวิศวกรผู้ควบคุมงาน หนังสือบอกเลิกสัญญา หรือคำชี้ขาด ถ้าเป็นแบบหลัง หนังสือเรียกที่ไม่มีเอกสารครบเป็นข้อโต้แย้งที่ธนาคารต้องพิจารณา
- วันหมดอายุ ดูว่าหนังสือค้ำประกันกำหนดให้หนังสือเรียก "ต้องถึงธนาคาร" ภายในวันใด หนังสือเรียกที่ถึงหลังวันนั้นเป็นข้อโต้แย้งที่ชัดเจนกว่าข้อโต้แย้งเรื่องงาน
- การต่ออายุ หนังสือเรียกแบบ "ต่ออายุหรือจ่าย" มักมาก่อนวันหมดอายุไม่นาน ต้องตรวจในสัญญาหลักว่าผู้รับเหมามีหน้าที่คงหนังสือค้ำประกันไว้ถึงเมื่อใด
- วงเงิน ยอดที่ถูกเรียกต้องไม่เกินวงเงิน และถ้าหนังสือค้ำประกันมีข้อความให้ลดยอดตามงวด เช่น ตามการหักคืนเงินล่วงหน้า ต้องคำนวณยอดคงเหลือจริง
- ผู้เรียกและผู้ลงนาม หนังสือเรียกต้องมาจากผู้รับประโยชน์ที่ระบุในหนังสือค้ำประกัน ลงนามโดยผู้มีอำนาจ และอ้างเลขที่หนังสือค้ำประกันกับสัญญาที่ถูกต้อง ในกรณีที่สิทธิตามสัญญาถูกโอนไปแล้ว ต้องดูว่าหนังสือค้ำประกันอนุญาตให้โอนหรือไม่
- ข้อตกลงกับธนาคารของเราเอง เปิดสัญญาวงเงินและหนังสือให้ความยินยอมที่บริษัทลงนามไว้กับธนาคาร โดยมากธนาคารมีสิทธิหักบัญชีหรือแปลงยอดที่จ่ายเป็นหนี้เงินกู้ของบริษัททันที ต้องรู้ล่วงหน้าว่าเงินจะถูกตัดจากที่ไหนและเมื่อใด
โครงการภาครัฐมักใช้แบบหนังสือค้ำประกันที่หน่วยงานกำหนด ส่วนโครงการเอกชนและโครงการที่มีธนาคารต่างประเทศค้ำประกันซ้อน อาจใช้ถ้อยคำและกฎหมายที่ใช้บังคับต่างกันมาก จึงยิ่งต้องอ่านฉบับจริง
3. เหตุที่เจ้าของโครงการอ้างตรงกับข้อเท็จจริงหรือไม่: ต้องรวบรวมหลักฐานอะไร
แม้ธนาคารอาจไม่ชี้ขาดข้อพิพาทเรื่องงาน หลักฐานชุดนี้ยังจำเป็นสำหรับหนังสือคัดค้าน การเจรจา การขอคำสั่งศาล และการเรียกเงินคืนภายหลัง ควรรวบรวมให้ครบตั้งแต่วันแรก
| หลักฐาน | ใช้ตอบคำถาม |
|---|---|
| สัญญาหลัก ข้อกำหนด แบบ BOQ และแผนงาน | หน้าที่ของเราคืออะไร และกำหนดเสร็จเดิมคือวันใด |
| บันทึกการส่งมอบ ใบตรวจรับ หรือหนังสือแจ้งขอให้ตรวจรับ | งานส่งมอบแล้วหรือยัง และเจ้าของงานตรวจรับหรือเพิกเฉย |
| หนังสือขอขยายเวลาและคำตอบ | ความล่าช้าเกิดจากใคร และมีการขยายเวลาแล้วหรือไม่ |
| หลักฐานความล่าช้าที่เกิดจากเจ้าของงาน | ส่งมอบพื้นที่ช้า ส่งแบบช้า อนุมัติวัสดุช้า หรือจ่ายค่างวดช้า |
| คำสั่งงานเพิ่มหรือแก้ไขงาน | งานเพิ่มทำให้ต้องใช้เวลาเพิ่มหรือไม่ และสั่งผ่านช่องทางใด |
| หนังสือแจ้งความชำรุดและบันทึกการซ่อม | ได้รับแจ้งเมื่อใด ซ่อมแล้วหรือยัง และเจ้าของงานให้เข้าพื้นที่หรือไม่ |
| ใบแจ้งหนี้ที่ยังค้างชำระ | เจ้าของงานยังค้างเงินเราอยู่เท่าใด |
| รายงานการประชุม อีเมล และข้อความในแอปแชท | ข้อตกลงระหว่างทางที่ไม่ได้ทำเป็นหนังสือ |
| ข้อระงับข้อพิพาทในสัญญา | ต้องไปศาลหรืออนุญาโตตุลาการ และต้องเจรจาก่อนหรือไม่ |
เรื่องงานเพิ่มที่สั่งผ่านแชทมีคู่มือแยกที่ งานเพิ่มสั่งผ่านไลน์แล้วไม่จ่าย และเรื่องลูกค้าไม่ยอมเซ็นตรวจรับอยู่ที่ ลูกค้าไม่เซ็นรับงาน ออกใบแจ้งหนี้ไม่ได้
ทำไทม์ไลน์หนึ่งหน้าเรียงตามวันที่ จากวันทำสัญญาถึงวันที่ถูกเรียก ระบุเลขเอกสารกำกับแต่ละเหตุการณ์ เอกสารนี้จะใช้ซ้ำทั้งกับธนาคาร เจ้าของงาน และทนาย
4. ควรตอบธนาคารอย่างไร
- โทรหาผู้ดูแลบัญชีของธนาคารทันที ขอสำเนาหนังสือเรียก ถามว่าธนาคารจะพิจารณาจ่ายภายในวันใด และต้องการเอกสารอะไรจากบริษัท
- ส่งหนังสือคัดค้านเป็นลายลักษณ์อักษร อ้างเลขที่หนังสือค้ำประกัน แยกข้อโต้แย้งเป็นสองกลุ่มให้ชัด
- กลุ่มแรก หนังสือเรียกไม่ตรงกับหนังสือค้ำประกัน เช่น ถึงธนาคารหลังวันหมดอายุ ยอดเกินวงเงินคงเหลือ ไม่มีเอกสารที่หนังสือค้ำประกันกำหนด หรือผู้ลงนามไม่มีอำนาจ ข้อโต้แย้งกลุ่มนี้เป็นสิ่งที่ธนาคารตรวจได้เองจากเอกสาร
- กลุ่มที่สอง ข้อพิพาทตามสัญญาหลัก เช่น ความล่าช้าเกิดจากเจ้าของงาน หรืองานผ่านการตรวจรับแล้ว แนบหลักฐานไปด้วย แต่ต้องเข้าใจว่าข้อโต้แย้งกลุ่มนี้อาจไม่ทำให้ธนาคารระงับการจ่าย โดยเฉพาะเมื่อหนังสือค้ำประกันเขียนให้จ่ายเมื่อได้รับหนังสือเรียก
- อย่าข่มขู่ธนาคาร ธนาคารมีความผูกพันของตนต่อผู้รับประโยชน์ และต้องรักษาความน่าเชื่อถือของหนังสือค้ำประกันที่ตนออก หนังสือที่สุภาพ ชัดเจน และมีเอกสารครบ มีโอกาสได้รับการพิจารณามากกว่า
- เตรียมเงินสด คุยกับฝ่ายการเงินว่าถ้าธนาคารจ่ายและตัดบัญชี บริษัทจะกระทบสภาพคล่องเท่าใด และวงเงินหนังสือค้ำประกันอื่นของบริษัทจะถูกลดหรือไม่
5. ควรตอบเจ้าของโครงการอย่างไร
- ตอบเป็นหนังสือภายในเวลา ปฏิเสธเหตุผิดสัญญาที่ไม่เป็นความจริง พร้อมแนบไทม์ไลน์และหลักฐานจากหัวข้อ 3 การเงียบอาจถูกอ่านว่ายอมรับ
- เสนอทางออกที่ทำได้จริง เช่น นัดประชุมหน้างาน แผนแก้ไขงานพร้อมวันที่ หรือข้อเสนอขยายเวลา
- ถ้าเป็นหนังสือ "ต่ออายุหรือจ่าย" และบริษัทยังมีหน้าที่ตามสัญญาอยู่จริง การต่ออายุมักเสียหายน้อยกว่าการถูกเรียกเงินทั้งก้อน แต่ถ้างานส่งมอบและพ้นระยะที่สัญญากำหนดแล้ว ให้ตอบพร้อมหลักฐานและขอคืนต้นฉบับหนังสือค้ำประกันหรือหนังสือปลดภาระ
- สงวนสิทธิเรื่องเบี้ยปรับ หากเจ้าของงานเรียกเงินเพื่อหักค่าปรับ ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 379 กำหนดให้ริบเบี้ยปรับเมื่อลูกหนี้ผิดนัด และมาตรา 383 ให้ศาลลดเบี้ยปรับที่สูงเกินส่วนได้ แต่ สิทธิขอลดจะขาดไปเมื่อใช้เงินตามเบี้ยปรับแล้ว จึงควรคัดค้านเป็นหนังสือก่อนมีการชำระ การจ่ายผ่านธนาคารมีผลต่อสิทธินี้อย่างไรต้องดูข้อเท็จจริงแต่ละเรื่อง รายละเอียดเรื่องการหักค่าปรับดูที่ ลูกค้าหักค่าปรับจากเงินที่ต้องจ่าย
- อย่าหยุดงานทันทีด้วยความโกรธ ถ้าสัญญาไม่ได้ให้สิทธิหยุดงาน การหยุดงานอาจกลายเป็นการผิดสัญญาจริงที่ทำให้เจ้าของงานมีเหตุบอกเลิกสัญญาและเรียกเงินได้ชัดเจนขึ้น
6. ขอศาลสั่งห้ามธนาคารจ่ายได้หรือไม่
ได้ในบางกรณีเท่านั้น ไม่ใช่ทุกกรณี การขอคุ้มครองชั่วคราวต้องยื่นเร็ว เพราะธนาคารมักจ่ายภายในไม่กี่วันหลังได้รับหนังสือเรียก และศาลจะพิจารณาจากถ้อยคำในหนังสือค้ำประกัน ความเร่งด่วน และหลักฐานที่ยื่นมาในวันนั้น
ภาพรวมที่ใช้คิดเบื้องต้นได้คือ
- คำขอมีน้ำหนักกว่า เมื่อหนังสือเรียก ไม่ตรงกับหนังสือค้ำประกันอย่างเห็นได้จากเอกสาร เช่น เรียกหลังหมดอายุ เรียกเกินวงเงิน เรียกผิดประเภท หรือมีหลักฐานชัดว่าเรียกโดยไม่สุจริต
- คำขอยากกว่า เมื่อหนังสือค้ำประกันเขียนให้จ่ายเมื่อได้รับหนังสือเรียก และสิ่งที่โต้แย้งเป็นเพียงข้อพิพาทว่าใครผิดสัญญาหลัก ซึ่งต้องพิสูจน์กันในคดีหลัก
- ถ้าสัญญาหลักมีข้ออนุญาโตตุลาการ ยังอาจขอมาตรการคุ้มครองชั่วคราวจากศาลได้ในบางกรณี แต่ต้องวางแผนให้สอดคล้องกับการเริ่มกระบวนการอนุญาโตตุลาการ
ก่อนยื่น ควรให้ทนายอ่านหนังสือค้ำประกัน สัญญาหลัก หนังสือเรียก และหลักฐานทั้งชุด เพราะคำขอที่หลักฐานไม่พอมักไม่ได้รับคำสั่ง และอาจใช้เวลาที่ควรใช้เจรจาหรือเตรียมเงิน
7. ถ้าธนาคารจ่ายไปแล้ว ผู้รับเหมาทำอะไรได้
- ตรวจยอดที่ธนาคารตัด เทียบกับยอดที่จ่ายจริง ดอกเบี้ย และค่าธรรมเนียมตามสัญญาวงเงิน แล้วขอเอกสารการจ่ายจากธนาคาร
- เรียกเงินคืนจากเจ้าของโครงการ ถ้าพิสูจน์ได้ว่าไม่ได้ผิดสัญญา หรือเจ้าของงานได้เงินเกินความเสียหายจริงหรือเกินสิทธิตามสัญญา ให้ใช้ช่องทางระงับข้อพิพาทตามสัญญาหลัก ผลขึ้นกับสัญญาและหลักฐาน และควรตรวจอายุความตั้งแต่ต้น
- รวมเรื่องที่ค้างกันทั้งหมดเข้าโต๊ะเจรจาเดียว เช่น ค่างวดที่ยังไม่ได้รับ งานเพิ่ม และเงินประกันผลงาน แทนที่จะแยกเป็นหลายข้อพิพาท
- ดูแลสภาพคล่อง ถ้าเงินที่ถูกตัดกระทบการจ่ายเงินเดือนหรือผู้ขาย ดู ธุรกิจมีกำไรแต่เงินสดไม่พอ และถ้าหนักกว่านั้นดู บริษัทประสบปัญหาการเงิน มีทางเลือกอะไร
- แก้สัญญาฉบับต่อไป ต่อรองให้ถ้อยคำหนังสือค้ำประกันระบุเหตุที่เรียกได้ วันหมดอายุที่ชัด กลไกลดยอดตามงวด และหน้าที่คืนต้นฉบับเมื่อพ้นหน้าที่
8. เช็กลิสต์สามวันแรกหลังถูกเรียกใช้หนังสือค้ำประกัน
เอกสาร
- สำเนาหนังสือเรียกจากเจ้าของโครงการ
- สำเนาหนังสือค้ำประกันฉบับที่ธนาคารออกจริง
- สัญญาวงเงินและหนังสือให้ความยินยอมที่บริษัททำไว้กับธนาคาร
- สัญญาหลัก ข้อกำหนด แผนงาน และข้อระงับข้อพิพาท
ตรวจหนังสือค้ำประกัน
- ประเภทของหนังสือค้ำประกันตรงกับเหตุที่ถูกเรียกหรือไม่
- หนังสือเรียกถึงธนาคารก่อนวันหมดอายุหรือไม่
- ยอดที่เรียกอยู่ในวงเงินคงเหลือหรือไม่ ลดยอดตามงวดแล้วหรือยัง
- มีเอกสารที่หนังสือค้ำประกันกำหนดครบหรือไม่ และผู้ลงนามมีอำนาจหรือไม่
หลักฐานงาน
- ไทม์ไลน์หนึ่งหน้า พร้อมเลขเอกสารกำกับ
- การส่งมอบ การตรวจรับ หนังสือขอขยายเวลา และคำสั่งงานเพิ่ม
- หนังสือแจ้งความชำรุดและบันทึกการซ่อม
- ใบแจ้งหนี้ที่เจ้าของงานยังค้างชำระ
การตอบ
- โทรและส่งหนังสือคัดค้านถึงธนาคาร แยกข้อโต้แย้งสองกลุ่ม
- ตอบเจ้าของโครงการเป็นหนังสือ พร้อมข้อเสนอที่ทำได้จริง
- คัดค้านเบี้ยปรับที่สูงเกินส่วนเป็นหนังสือก่อนมีการชำระ
- ปรึกษาทนายว่ากรณีนี้ควรขอคุ้มครองชั่วคราวหรือไม่ ก่อนธนาคารจ่าย
- แจ้งฝ่ายการเงินเตรียมสภาพคล่อง
อ่านเพิ่มเติม
- เงินประกันผลงานไม่ได้คืน — เมื่อเจ้าของงานถือเงินสดที่หักไว้
- ลูกค้าหักค่าปรับจากเงินที่ต้องจ่าย — การหักกลบลบหนี้และการลดเบี้ยปรับ
- ลูกค้าไม่เซ็นรับงาน ออกใบแจ้งหนี้ไม่ได้ — หลักฐานการส่งมอบและการตรวจรับ
- งานเพิ่มสั่งผ่านไลน์แล้วไม่จ่าย — หลักฐานงานเพิ่มและการแก้ไขงาน
- ซื้อเครื่องจักรแล้วผลิตไม่ได้ตามสเปก — ข้อพิพาทเรื่องสเปกและการทดสอบเครื่องจักร
- ข้อพิพาทสัญญาก่อสร้าง และ สัญญาก่อสร้างโรงงานและอาคารพาณิชย์สำหรับเจ้าของงาน
- บริการ: สัญญาและเอกสารธุรกิจ · ที่ปรึกษากฎหมายประจำบริษัท · งานคดีแพ่ง · ระงับข้อพิพาททางเลือก
เมื่อหนังสือค้ำประกันถูกเรียก สิ่งที่กำหนดผลคือถ้อยคำในหนังสือค้ำประกันฉบับจริงและหลักฐานงานที่เตรียมได้ภายในไม่กี่วัน ไม่ใช่ความเชื่อว่าธนาคารจะจ่ายหรือไม่จ่ายเสมอไป
เราช่วยอ่านหนังสือค้ำประกันและสัญญาหลัก ร่างหนังสือคัดค้านถึงธนาคารและหนังสือตอบเจ้าของโครงการ ประเมินว่าควรขอคุ้มครองชั่วคราวหรือไม่ และเจรจาหรือดำเนินคดีเพื่อเรียกเงินคืน ปรึกษาเบื้องต้น โทร 092-254-2045 หรือ ส่งรายละเอียดให้เรา ดูเพิ่มเติมที่ สัญญาและเอกสารธุรกิจ
คู่มือนี้เผยแพร่โดย สำนักงานกฎหมายสุวรรณวรา ลอว์เฟิร์ม — สำนักงานกฎหมายในจังหวัดขอนแก่น ก่อตั้งเมื่อปี 1986 เป็นข้อมูลทั่วไปเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายสำหรับเรื่องใดเรื่องหนึ่งโดยเฉพาะ

